Aka-uka Frenkellar
Бу мақола бирорта туркумга қўшилмаган. Илтимос, мақолага алоқадор туркумлар қўшиб ёрдам қилинг. |
Ака-ука Френкеллар Мисрда анимацион филмлар яратишни бошлаб берган учта мисрлик яҳудий ака-ука - Герсчел Френкел (1902-1972), Шломо Френкел (1912-2001) ва Давид Френкел (1914-1994) эди. Уларнинг биринчи муваффақиятли филми "Мафиш Файда" (1936) унинг бош қаҳрамони Миш-Миш Афандини биринчи араб мултфилм юлдузига айлантирди[1]. Исроил мустақиллигини э'лон қилганидан со'нг, биродарлар Франсияга ко'чиб кетишди. У ерда улар филмлар суратга олишни давом эттирдилар, аммо Мисрда муваффақият қозона олмадилар[2]. Улар жами о'ттиздан ортиқ филм яратдилар[3].
Миср
Ҳерсчел, Шломо ва Ҳершел Френкел беларуслик яҳудий оиласида туг'илган олти ака-укадан бири эди. Уларнинг отаси Безалел катта тижорий муваффақиятга эришган мебел ишлаб чиқарувчиси бо'лган.1914-йилда оила Қуддусдан Мисрга ко'чиб о'тди[4].
Уларнинг биринчи филми Марко Маймун 1936-йилда Ал Аҳрам томонидан қаттиқ танқид қилинган. Натижада, улар кейинги ишларини яхшилаш учун ҳамкорларни ёлладилар. 1936-йилда Миср киноси миллий фестивалида улар саккизта оқ-қора анимацион қисқа метражли филмлар, ҳужжатли филмлар ва рекламаларни намойиш қилишди. Миш Миш Аффенди персонажини тақдим этган "Мафиш фаида" (1936) катта муваффақиятга эришди ва 1939-йилгача Миср кинотеатрларида қолди. Қаҳрамоннинг муваффақияти ҳукуматдан миллий ташвиқот филмларида фойдаланишни талаб қилишга олиб келди. 1940-йилда намойиш этилган миллий мудофаа Миср армиясини модернизация қилиш са'й-ҳаракатларини қо'ллаб-қувватлади. Ёқимли иштаҳа! сиркда о'рнатилган яна бир Миш Миш қисқа эди[3]. Ака-укалар Мишмиш Эффендининг ўнга яқин мултфилмларини яратдилар[4]. Урушдан кейин ака-укалар ҳам реклама қилишни бошладилар: Браво Усмон Вим кукунининг рекламаси эди[5].
Франсия
1950-йилларнинг бошларида Парижга ко'чиб о'тгандан со'нг, ака-укалар фес о'рнига берет кийган Миш Мишнинг франсузча версиясини ясашга ҳаракат қилишди. Ака-укалар йилига битта филм ишлаб чиқаришни давом эттириб, Мимичени бошқа қаҳрамон Женни билан бог'лашди, кейинчалик у Денни исмли персонаж билан бирлаштирилди. Бироқ, улар тижоратда муваффақиятга эриша олмадилар[3]. Бундан ташқари, улар реклама қилишни давом эттирдилар. Атом тажрибасида ақлдан озган олим дунёни мувозанатдан чиқариб юборади ва Эйфел минораси, Арк де Триомфе, Миср пирамидалари ва Сфенксни ҳавога юборади[3].
Қайта кашф қилиш
Ака-ука Френкелларнинг Миср филмлари 1995-йилда қайта кашф этилган ва бир нечта кинофестивалларда намойиш қилиш учун қайта тикланган. Ака-укалар 2019-йилда Тал Мичаэл режиссёрлигида суратга олинган “Букра фил Миш-Миш” ҳужжатли филмининг мавзуси эди[2].
Филмлари
- Марко Маймуннинг қо'шиқлари, 1935-йил.
- Мафиш Файда (Бу фойдасиз/ҳеч нарса қилиш керак эмас), 1936-йил.
- Миш Миш эл шатер (Миш Миш тҳе Браве), 1939-йил.
- Ал дифау `ал ватани (Миллий мудофаа), 1940-йил
- Билҳана Оушефа (Ёқимли иштаҳа /Бон Аппéтит ), 1946-йил
- Браво Усмон, 1949/1950. 19- Торино кинофестивалида намойиш этилди, 2001[5].
- Симфонийя ала дифаф ал Нил, 1949-йил
- Қуёш нури, 1949-йил
- Абу рас нашфа, 1950-йил
- Ал валад ал нагиб (Адашган о'г'ил). Тижорат, 1951-йил.
- Уне эхпéриэнcе атомиқуэ (Атом саргузаштлари). Тижорат, 1954-йил.
- Саргузаштлар ва фантазиялар
- Мон чиэн, мон âме эт мои
- Ҳайвонот бог'ига етиб келдим
- Сеҳрли услуб
- Катта г'алаба
- Ноëл парисиэн
- Ла Болте сеҳри
- Ле Трéсор ажралмас
- Реве ду Беау Данубе блеу (Го'зал Мовий Дунай орзуси), 1964-йил
Манбалар
- ↑ Миcкей Моусе гот ан Эгйптиан бротҳер, Ҳисториcал Соcиэтй оф Жеwс Фром Эгйпт.
- ↑ 2,0 2,1 Раз Греэнберг, Тҳе Жеwиш Дисней Фамилй оф Эгйпт, Таблет, Фебруарй 25, 2020. Аccессед Септембер 24, 2020.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 Гианналберто Бендаззи. Аниматион: А Wорлд Ҳисторй: Волуме ИИ: Тҳе Биртҳ оф а Стйле - Тҳе Тҳреэ Маркец. CРC Пресс, 2015 — 989–-бет. ИСБН 978-1-317-51990-4.
- ↑ 4,0 4,1 Зиад Фаҳмй. Стреэт Соундс: Листенинг то Эверйдай Лифе ин Модерн Эгйпт. Станфорд Университй Пресс, 2020 — 316-бет. ИСБН 978-1-5036-1304-1.
- ↑ 5,0 5,1 Браво Осман, Торино Филм Фестивал. Аccессед Септембер 24, 2020.