Ziyosfera

Dilber Ay

Дилбер Ай Каракаш (1956-йил 1-январ, Қаҳраманмарош — 2019-йил 29-апрел, Анқара) — турк халқ мусиқаси-арабеск хонандаси.

Дилбер Ай
Вафоти 29-апрел 2019-йил
Жанрлар халқ мусиқаси

Барак об-ҳавоси ва 1981-йилда куйлаган " Мейрик " қўшиғи билан Туркияда катта аудитория меҳрини қозонди.2011 ва 2015-йиллар оралиғида у " Кадере Маҳбуслари " телекўрсатувини тақдим этди, унда у панжара ортида арабеск қўшиқларини тўлиқ қамоқхона симуляциясида куйлади. Туркужу 2012-йилда асосий телевизорларда меҳмон бўлишни бошлаганидан сўнг тезда машҳур маданият белгисига айланди[1].

Эркак, кучли, қаттиққўл, ўзига ишонган образ яратувчи Дилбер Ай кинофилмлардаги роллари, рейтинги юқори кўрсатувлар ва реклама роликлари ҳамда куйлаган ғамгин халқ қўшиқлари ва арабеск қўшиқлари билан ёдда қолган[2]. Унинг ҳаётий ҳикояси 2021-йилда суратга олинган " Дилберай " филмининг мавзуси эди.

Шахсий ҳаёти

1956-йил 1-январда Қаҳраманмарош вилоятининг Пазаржик туманида туғилган. Курейшан қабиласининг аъзоси, Айнинг ҳақиқий фамилияси Багбуш. Йöрüк ва курд[3] оиласининг фарзанди эди. Бошланғич таълимни Қаҳраманмарашда бошлаган; Бошланғич мактабнинг учинчи синфигача шу шаҳарда ўқиган, кейин ўқишни давом эттира олмади[4]. Аввал Анқарага, кейин эса Болу-Дузжага кўчиб келиб, оиласи билан жойлашди. 1969-йилда ТРТ радиоси фаолияти давомида Дüзcеда „чиройли овоз“ излаш учун " Гöнüл, сен билан суҳбатлашамиз, сени севаман " халқ қўшиғини куйлаганида унинг истеъдоди тан олинган[5][6]. Бироқ мусобақада қатнашгани учун отаси Ҳусейин Багбуш томонидан қаттиқ қийноққа солинган.

13 ёшида 50 ёшли эркакка турмушга чиққан[6]. Бу никоҳдан унинг Сати ва Филиз исмли икки қизи бор эди.16 ёшида қочиб кетган холасининг ўғли билан иккинчи турмушга чиқди ва Унал исмли ўғил кўрди.1998-йилда Германияда танишган Иброҳим Каракаш билан учинчи турмушини амалга оширди.

Барак узун шеваларни ижро этишни Ҳалит Арапоғлидан ўрганган. 1974-йилда ТРТ радиосида имтиҳон топширди. Ёшлигида радиода куйлаган қўшиқлари билан танилган. Анқара Конак казиносида турк қўшиқчиси бўлиб ишлаган. Иброҳим Татлисес, Берген, Бедиа Акартурк, Иззет Алтıнмеше ва Дурсун Салким каби таниқли номлар билан ишлаган. Аданада саҳнага чиққан Берген билан яқин дўстлик ўрнатди. У мусиқий ҳаёти давомида кўплаб албомлар яратди. Биринчи маълум бўлган 45 та ёзув 1974-йилда ёзилган бўлиб, " Менинг чақалоғим Ой / Мен сизнинг Ой боғингизга кира олмадим, Бен Газел " деб номланган[7].

Германиядаги концерт вақтида у қўшиқ сўрови учун саҳна орқасига кириб, уни безовта қилган одамга жароҳат етказган. Бу воқеадан сўнг Голландияга қочган рассом қўлга олиниб, Германияга жўнатилган ва Франкфуртда 8 ой 20 кунлик қамоқда ўтириб Туркияга қайтарилган[8][2]. Аралашган жанжал туфайли яна ҳибсга олинган ва бир муддат қамоққа олинган Дилбер Ай, бу воқеадан сўнг ТРТ Радиодаги иши тугатилди[9].

Дилбер Ай 2006-йилдан бери бадиий филмларда рол ўйнаган. У ўзининг биринчи " Интернатионал " (2006) филмида қўшиқчи, " Йўл дўст " (2017) филмида эса автомобил устаси ролини ўйнаган. 14. Халқаро филмидаги роли билан. „ Олтин кўза“ кинофестивалида „ Энг яхши ёрдамчи аёл роли“ мукофотига сазовор бўлди[10]. „Интернатионал“ филмидаги павилон саҳнасида куйлаган Аноним Адıяманнинг "Кечқурун келаман" ("Мен товуқларни пиширмадим " номи билан танилган) тупуриши феноменга айланди[11]. Дилбер Ай куйлаган бу халқ қўшиғи кўплаб кўнгилочар тадбирларда, байрамларда алоҳида ўрин тутди[2]. Фенербаҳче спорт клубининг 2014-йилги чемпионлик байрамида футболчилар майдонда ўйинлар ва олқишлар билан „Жовуқ пишираман“ халқ қўшиғига жўр бўлишлари унинг машҳурлигини кўрсатди[12].

Дилбер Ай, 2011-2015-йиллар оралиғида Флаш ТВ каналида мусиқачилар Девран İскендер ва Cиҳан Акбоğа билан Кадере Маҳбуслари арабеск мусиқа дастурини тақдим этди[13]. Дастурда у ўз меҳмонларини темир панжаралар билан ўралган студияда меҳмон қилди; Маҳбуслардан келган мактубларни ўқиб, сўровнинг халқ қўшиқлари ва қўшиқларини куйлади. Кенг. Катта аудиторияга етган ушбу дастур туфайли асосий медиа томонидан кашф этилган Дилбер Ай турли реклама роликларида иштирок этди ва асосий оммавий ахборот воситаларидаги хабар дастурларида жонли эфирга узатилди. 2012-йилда у CНН Турк телеканалидаги 5Н1К дастурида меҳмон сифатида иштирок этган.

Умрини Дузчедаги қароргоҳида ўтказган Дилбер Ай 2019-йилнинг 29-апрелида юрак хуружи оқибатида 63 ёшида Анқарадаги шифохонада вафот этди[14]. Унинг жасади 2019-йил 30-апрел куни Дузче шаҳрига олиб келинган ва шаҳар қабристонига дафн этилган.

Унинг ҳаётий ҳикояси 2021-йилда суратга олинган " Дилберай " филмининг мавзуси эди. Кетче режиссёрлигидаги филмда Дилбер Ай ролини Бüşра Пекин ўйнади[15].

Албомлари

  • Дилберай (1974)
  • 3 — Тüркüола (1975)
  • Мейрик (1981)
  • ҲазаЛ (1986)
  • Барак Муҳаббети 1 (1987)
  • Барак Муҳаббети 2 (1988)
  • Постаcи Эмми (1990)
  • Отурак Ҳаваларı (1990)
  • Яндим Эйваҳ (1993)
  • Даğлар Ой (1993)
  • Бıрак Она Да Докунма (1994)
  • Киси Битмез Дагларимин (1995)
  • Барак Кıзı (1996)
  • Öлесен Гелин (1999)
  • Сüрдüлер Бени — Сен Тасмисин Демирми (2000)
  • Бıракмадı Севдан Бени — Ябанcı (2001)
  • Отурдум Мезар Таşıна (2002)
  • Мараşлı Гелин (2004)
  • Ҳасрете Коşтук (2005)
  • Алıп Баşıмı Гидейим (2005)
  • Ҳаcı Аğа (Сарı Сабаҳлıк) (2007)
  • Эллерин Олмуş (2008)
  • Öтме Бüлбüл (2009)
  • Бе Залим — İтфаиеcи (2010)
  • Дарıлдıм Сана (2011)
  • Ясмı Варда Маҳалледе (2019)

Филмографияси

  • Бейнелмилел (Арзум) — 2006
  • Ҳаят Сана Гüзел — 2014
  • Мазлум Кузей — 2014
  • Фигüран — 2015
  • Ёл Аркадаşıм — 2017
  • Ёл Аркадаşıм 2 — 2018[16]

Мукофотлари

  • 14-Адана олтин кўза кинофестивали, „Энг яхши иккинчи даражали актриса“ — Бейнелмилел (2007)

Манбалар

  1. ↑ „Телевизёнун арабеск мüзиğин сойлулаşмасıндаки ролü“. Мармара İлетиşим Дергиси (Тüркçэ). № 23 - ÜНСАЛ ОСКАЙ. 3 Март 2016. 61–73-бет. ИССН 1300-4050. 21 Şубат 2022да асл нусхадан архивланди. Қаралди: 21 Şубат 2022. {{cите магазине}}: Ункноwн параметер |деадурл= игноред (|урл-статус= суггестед) (ёрдам); сана киритилиши керак бўлган параметрга берилган қийматни текшириш лозим: |аccесс-дате= ва |арчиведате= (ёрдам)CС1 маинт: унреcогнизед лангуаге ()
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 „Мüзиксел Бир Кüлтüр İкону Оларак Дилбер Ай“. Улусларарасı Сосял Араşтıрмалар Дергиси (теммуз 2021). 21 şубат 2022да асл нусхадан архивланган.
  3. ↑ „Дилбер Ай: Сıррı Сüрейя'нıн сазıнı кıрдıм“. 6 майıс 2014да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 5 майıс 2014.
  4. ↑ „Дилбер Ай: Эн бüйüк талиҳ куşум ҳерифим“ (Тüркçэ). Поста газетеси (21 оcак 2018). 3 ҳазиран 2020да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  5. ↑ „Öзгü'нüн ҳавасıнı индирдим“ (Тüркçэ). Ҳüрриет газетеси Келебек Эки (25 аралıк 2012). 9 аралıк 2018да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  6. ↑ 6,0 6,1 „13 яşıнда оланлар олду“. Ҳабертурк.cом (4 аралıк 2011). 5 аралıк 2011да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  7. ↑ „'Барак Кıзı'на веда…“ (тр-ТР). Газете Дувар (5 оcак 2019). 2 майıс 2019да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 22 şубат 2022.
  8. ↑ „Дилбер Ай cанлı яйıнда иşледиğи cинаети анлаттı“ (Тüркçэ). www.cумҳуриет.cом.тр. 21 şубат 2022да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  9. ↑ „ʻЯс мı вар маҳалледе’ деди, яса боğду“ (Тüркçэ). Миллиет (1 майıс 2019). 15 касıм 2019да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  10. ↑ „Алтıн Коза саҳибини булду“ (тр-ТР). Интернетҳабер.cом ситеси (10 ҳазиран 2007). 21 şубат 2022да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  11. ↑ „Дилберай Фенер'ин şампиёнлук şаркıсı иçин конуşту“ (Тüркçэ). Энсонҳабер. 21 şубат 2022да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  12. ↑ „Öз Галатасарайлıйıм ама Фенербаҳçэ’нин ана кралиçэсийим“ (Тüркçэ). аксам.cом.тр (3 майıс 2014). 21 şубат 2022да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  13. ↑ „Дилбер Ай катıлдığı програмда Кадере Маҳкумлар’ıн неден биттиğини аçıкладı“ (Тüркçэ). www.созcу.cом.тр. 26 касıм 2016да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  14. ↑ „Дилбер Ай'ıн öлüм неденини эşи аçıкладı“. ҳабертурк.cом.. 7 майıс 2019да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2 майıс 2019.
  15. ↑ „"Дилберай" Синемаларда!“ (Тüркçэ). Беязперде.cом сици (4 şубат 2022). 4 şубат 2022да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21 şубат 2022.
  16. ↑ „Оюнcулар“. 30 нисан 2019да асл нусхадан архивланган. Қаралди: 30 нисан 2019.

Ҳаволалар

"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Dilber_Ay" dan olindi