Graf Sen-Jermen

Граф Сен-Жермен (франсузча: Ле Cомте де Саинт-Гермаин, 1784-йил 27-февралда вафот этган [1]) франсуз маърифатпарвари, саёҳатчи, алкимёгар ва оккултист эди. Граф Сен-Жерменнинг келиб чиқиши, унинг ҳақиқий исми ва туғилган йили номаълум. У испан, португал, италян ва франсуз тилларини яхши билган, поляк ва инглиз тилларини тушунган[2], араб ва иброний тилларини ҳам билган. У тарих ва кимё соҳасида кенг билимга эга эди[3]. У олмосларни „таркибини яхшилаш“, алкимё орқали олтин олиш билан шуғулланган. У бир вақтлар қирол Людовик ХВ ишончидан фойдаланиб, дипломатик миссияларни амалга оширди. Кўпинча у ўзини Граф Сен-Жермен деб атаган, гарчи у баъзан ўзини бошқа номлар билан одамлар орасида таништирган. Кўплаб фантастика ва афсоналар Граф Сен-Жермен номи билан боғлиқ бўлиб, у ХВИИИ асрда Франсия тарихидаги энг сирли шахслардан бири бўлиб қолди.
Таржимаи ҳол
Ташқи кўриниши
Сен-Жермен чорпахил ва кенг елкали одам эди, замондошларининг фикрига кўра, у „ажойиб нафис соддалик“ (Барон де Глеичен), „камтарона, аммо дид билан“ (Мадам де Помпадоур) билан кийинган.
Келиб чиқиши
Сен-Жерменнинг келиб чиқиши ҳақида ишончли маълумот йўқ. Энг ишончли маълумотларга кўра — португалиялик яҳудий[3].

Париж томон йўл
1737 йилдан 1742 йилгача Сен-Жермен Форсда Нодиршоҳ саройида бўлган. Фон Бартолд, шунингдек, Ламберг бу ерда илмий изланишлар билан шуғулланганлигини таъкидлаган.
1745 йилда инглиз ёзувчиси Ҳораса Уолполнинг (1717-1797) мактубига кўра, Сен-Жермен Англияда якобитлар учун жосусликда гумонланиб ҳибсга олинган ва кейин қўйиб юборилган. Ўша пайтдаги газеталарда ушбу ҳолат тушунмовчилик эканлигини билдиришди. Унинг айбсизлиги исботланди ва озодликка чиққанидан кейин у Ғазначилик котиби ва парламент ғазначиси лорд Харрингтон билан кечки овқатга таклиф қилинди[4].
1745-йилдан 1746-йилгача Сен-Жермен Вена шаҳрида яшаб, у ерда юқори лавозимни эгаллаган[5]. Унинг энг яқин дўсти император Франс И нинг бош вазири, княз Фердинанд Лобковиц эди. У, шунингдек, уни қирол Людовик ХВ томонидан Вена судига топширилган франсуз маршали Белле-Иле билан таништирди. Белле-Иле ва Сен-Жерменни Парижга ташриф буюришга таклиф қилди[6].
1750-1758 йилларда у яна бир неча марта Вена шаҳрига бориб, у ерда нафақат Франсия қироли, балки Карл Лотарингий[7] ишлари билан шуғулланган.
1757-йилда ҳарбий ишлар вазири маршал граф Белле-Иле юқори жамиятли Париж жамиятига таништирилди. Парижда Сен-Жерменнинг яқин дўстлари орасида Ангалт-Сербцкая маликаси Иоганна Элизабет (Россия императори Екатерина ИИ нинг онаси), шунингдек, Дания хизматидаги немис дипломати барон Карл Глейхен ва Маркиз д’Урфе бор эди.
Етти йиллик уруш давридаги дипломатик миссия

1760-йил бошида граф Сен-Жермен қирол томонидан Гаагага махфий топшириқ билан юборилган. Барон де Глейхеннинг хабар беришича, франсуз маршали Белле-Иле, етти йиллик уруш авжида, Англия ва Пруссия билан алоҳида шартнома тузишга ҳаракат қилди ва шу билан Франсия ва Австрия ўртасидаги иттифоқни бузишга ҳаракат қилди, бу эса франсуз ҳокимиятига таянган ташқи ишлар вазири — Шуазёлга боғлиқ эди. Луидовик ХВ, Помпадур хоним каби, Шуазёлдан яширинча, Белле-Иленинг ниятларини ўз разведкаси - „Қирол сири“ орқали қўллаб-қувватлади, бу орқали ташқи ишлар вазирлиги билан тортишув-тўқнашлар пайдо бўлишига сабаб бўлди. Қирол шахсан уларни махсус шифр билан бирга Сен-Жерменга топширди[8].

Франсия вазири
Алкимё ва бошқа изланишлар

Оссе хоним ўз хотираларида қиролнинг илтимосига биноан Сен-Жермен олмосдаги нуқсонларни қандай бартараф этгани ҳақида гапириб берди ва бу уни қувонтирди.
Граф Сен-Жермен Пётр Иванович Панинга хат ёзиб, унга олтин олиш сирини очишни таклиф қилади.
Сен-Жерменнинг рақиби, рисолаларда танқид қилган яна бир машҳур саргузаштчи Жакомо Казанова Сен-Жермен ҳақида шундай ёзган: „ Бу ғайриоддий шахс (Сен-Жермен), туғма ёлғончи, у ҳеч иккиланмасдан, ўзининг 300 ёшда эканлигини, барча касалликларга давоси борлигини, табиатнинг ундан ҳеч қандай сири йўқлигини, олмосни эритиб, ўн-ўн икки олмосдан битта йирик олмос ясашни билишини айтди.“[9].
Германия. Сен-Жерменнинг ўлими
1776-йилда Сен-Жермен Лейпцигга йўл олди, у ерда граф Марколини унга Дрезденда юқори давлат лавозимини таклиф қилди. Сен-Жермен таклифни қабул қилмади[10].
1777-йилда Германияда Сен-Жермен Д. И. Фонвизин билан учрашди. 1777-йил 1-декабрда Фонвизин ўз қариндошларига ёзган мактубида уни „дунёдаги биринчи шарлатан“ деб атаган ва 1778-йил 20-(31) мартда у П. А. Панин : „Бошқа бир мо М12 жиза яратувчиси Сен-Жермен туфайли мен у билан дўстона хайрлашдим ва у менга олтин тоғларни ваъда қилган таклифига миннатдорчилик билан жавоб бердим ва агар унинг Россия учун фойдали лойиҳалари бўлса, деб айтдим., у ўзлари билан Дрездендаги бизнинг муваққат ишлар вакилимиз олдига олиб бориши мумкин эди. Хотиним дори-дармонларни қабул қилди, аммо ҳеч қандай натижа бермади; Мен унинг давоси учун Монпеле иқлими ва ёнғоқ ёғидан қарздорман.“
1780-йилда граф зиёфат уюштирди, унга Эккернферде дунёвий жамият таклиф қилади, меҳмонлар рўйхатига Германияга иш билан келган франсуз бизнесмени Амаури Дикерс ҳам киради.
Ўша ерда, Шлезвиг герсоглигида 1784-йил 27-февралда, Эккернфöрде черков китобига киритилган ёзувга кўра, Сен-Жермен вафот этди. Гессен-Касселлик Карл „Мемуарларим“ асарида бу санани тасдиқлайди, гарчи Карлнинг ўзи ўша пайтда Касселда бўлган бўлса ҳам.
Граф Сен-Жермен ва махфий жамиятлар
Дешан Сент-Жерменга ҳақида тамплиер сифатида гапирарди. Шунингдек, Каглиостро Тамплиерларнинг рицар унвонини Сен-Жермендан олгани ҳақида хабар берилган. 1785-йилда Калиостро ва қироличанинг маржонлари билан боғлиқ жанжал Сен-Жерменга италиялик авантюристнинг „чўқинтирган отаси“ сифатида эътиборни тортди. Сен-Жермен ХВИИ аср бошидан бери келажак ва ўтмиш орасидаги давом этувчи бутун саргузаштчилар сулоласи таркибига киради. Каденинг сўзларига кўра, Сент-Жермен улар ўртасида маънавий алоқаларни ўрнатиш ва мустаҳкамлаш учун ложама -ложа саёҳат қилган саргузашпараст тамплиер эди[11].
Франсиянинг Буюк Шарқи архивларида Сен-Жермен (шунингдек, Руссо) 1775-йил[12] августдан 1789-йил 19-январгача " Сент-Жеан д’Эcоссе ду Cонтрат соcиал " масон ложаси аъзоси сифатида рўйхатга олинган[12]..
1785-йилдаги масон йиғилишларида граф Сент-Жерменнинг „пайдо бўлиши“ ҳақида маълумот мавжуд, яъни унинг ўлимининг умумий қабул қилинган санасидан кечроқ маълум қилинган.
Исмлар ва тахаллуслар
Эвропанинг турли мамлакатларида граф Сент-Жермен қуйидаги номлардан фойдаланган: генерал Салтиков, шаҳзода Ракоси, граф Сароги, Маркиз де Монферат, граф де Беллами, граф де Велдон.
- Казанованинг хотиралари[9] 10 жилдда, 1789-1798.
- Умберто Эко, " Фуко маятник ": муаллиф Сен-Жермен шахсига катта эътибор беради; бош қаҳрамонлардан бири ўзини Сен-Жермен деб кўрсатади.
- Жорж Санд, " Графиня Рудолштадт ": Сент-Жермен қаҳрамонлардан бири.
- оммавий адабиётда:
- Ҳерман Кестен. „Казанова“ романи, 1952: Сен-Жермен қаҳрамонлардан бири.
- Ирина Сабурова. Фантастик ҳикоя-дистопия „Кейин“, 1960: Сен-Жермен — бош қаҳрамонлардан бири.
- Борис Акунин. Сент-Жермен ойнаси.
- Диана Габелдоннинг " Амбердаги ниначи" филмидаги қаҳрамонлардан бири, ХВИИИ асрда Парижда.
- Николай Дубов. „Омад ғилдираги“: Сен-Жерменнинг Россияга саёҳати ҳақида роман.
- Ирена Тетзлаф. Граф Сент-Жермен. Зулматдаги ёруғлик"
- Михаил Ишков. „Сен-Жермен“
- Михаил Волконский. „Тақдир иродаси“: Сен-Жермен иштирокида Кетрин ИИ тахтига ўтириш ҳикояси.
- Граф Клод Фаррернинг „Тирик одамлар уйи“ романида тўғридан-тўғри унинг антагонист шогирди Маркиз Гаспард томонидан ўзлаштирилган умрни узайтириш сирини сақловчи сифатида тилга олинади.
- Кетрин Курцнинг „Америка учун икки тож“ Америка инқилоби романидаги қаҳрамонлардан бири.
- „Қизил шер“ филмидаги қаҳрамоннинг дўсти: Абадий ҳаёт эликсири Мария Сепиш.
- Раймонд Хоурининг „Маъбад“ романидаги қаҳрамон.
- Челси Қуинн Ярброу. „Трансилвания меҳмонхонаси“, 1978. Мистик роман. Сент-Жермен номи қоронғу кучларга қарши курашга кирган абадий вампирдир. Худди шу муаллифнинг ушбу туркумни давом эттирадиган яна йигирмага яқин романлари мавжуд.
- Вадим Пановнинг „Қироллик хочи“ романининг қаҳрамони ва „Қора китоб“ сақловчиларидан бири.
- Булвер-Литтоннинг Занони романи қаҳрамонининг прототипи, танқидчиларга кўра, Сен-Жермен эди.
- Тарихий роман қаҳрамонларидан бири Э. Капанду „Товуқхона рицари“
- „Месадиэр Жералд“ романидаги бош қаҳрамон „Сент-Жермен. Ўлишни хоҳламаган одам.“
- Эдвард Радзинский. „Темир ниқоб ва граф Сен-Жермен“ романи, 2010-йил.
- Даря Донцованинг „Патлардаги Матрёшка“ китобида Вениамин Подолский ўзини граф Сен-Жермен деб даъво қилган.
- Тимелесс трилогиясининг қаҳрамонларидан бири (2009-2011) Керстин Гере, вақт саёҳатчиларидан бири, Маъбаддаги махфий ложанинг асосчиси.
- Кинематографияда:
- Молиèре поур рире ва поур плеурер, 1965-йил. Молер, Сен-Жермен ҳақидаги телесериаллар қаҳрамонлардан биридир.
- Лес Cомпагнонс де Баал, 1965-йил. ТВ сериаллар.
- "Ла Даме де пиқуэ", Пушкин ҳикоясининг франсузча мослашуви
- "Малакалар маликаси" (1970). Ҳисоб ролида — Александр Калягин
- "Қонли", 1995-йил, даҳшатли филм. Қаҳрамонлардан бири Сен-Жермен деб аталади.
- Ле Cоллеcтионнеур дес cервеаух (Тҳе Браин Cоллеcтор) — 1976-йилда, Сент-Жермен номи остида ақлдан озган олим иштирокидаги франсуз даҳшатли филми.
- Тимелесс — 2013-16 йилларда яратилган немис филмларининг трилогияси. Керстин Гере трилогияси асосида.
- " Омбор 13 " эпизод 4х11
- „Ниcолас ле Флоч“ („Ниcолас ле Флоч“), — франсуз детектив телесериали, 2008-…, Сен-Жермен икки серияда марказий қаҳрамон сифатида намоён бўлади ва афсоналарда ривожланган тавсифга яқин.
- Оутландер — америкалик илмий-фантастик телесериал (2014-йилдан ҳозирги кунгача). ичида.), Сен-Жермен иккинчи мавсумнинг бир нечта эпизодларида тасвирланган.
- „Вақт чегараси“ (2015) — рус сериали, 1х03-қисм.
- Cастлваниа (2021), Нетфлих анимацион сериали қаҳрамонлардан бири.
Манбалар
- ↑ Строев 1998.
- ↑ Тҳе Яле эдитион оф Ҳораcе Wалполе cорреспонденcе (1712—1784), вол 26, пп20-21
- ↑ 3,0 3,1 „Cомте де Саинт-Гермаин“ (эн). Энcйcлопедиа Британниcа. 2008-йил 9-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 26-март.
- ↑ Газета „Еженеделний журнал или Британский журналист“ за 17 мая 1760 года.
- ↑ Ресколл Л. Замечателниэ приключения.
- ↑ Ҳариннеринген, ван Ж. Ҳ.Э. C.А. ван Сйпстейн; с Гравеленҳаге, 1869
- ↑ Wиттеманс Фр. Ҳистоире дес Росе-Cроих.
- ↑ Глеиҳен (Э. Ҳ. Барон де) Соувенирс. — Парис, 1868. — ХВ, П. 130.
- ↑ 9,0 9,1 Казанова „Мемуари“
- ↑ Ҳезекиэл Г. Адтнтуэрличе Геселлен, И. 35, Берлин, 1862.
- ↑ Cадет де Гассиcоурт, Ле Томбеау де Жаcқуэс Молаи (Парис, 1793)
- ↑ 12,0 12,1 Каталог опубликованних работ и рукописей, составляющих Масонскую библиотеку Великого востока Франсии, 1882 год. // Купер-Оукли. Сен-Жермен. Тайни королей.
Адабиётлар
- Купер-Оакли И. Конт Сен-Жермен. Шоҳлар сирлари (Wайбаcк Мачине сайтида 2019-03-06 санасида архивланган) Архивная копия
- Керстин Геэр. „Вақциз. Қимматбаҳо тошлар трилогияси“
- Строев А. Ф.. Те, кто поправляет Фортуну. Авантюристы просвещения, Новое литературное обозрение : Научное приложение; Вып. 14. М.: НЛО, 1998. ИСБН 5-86793-036-Х.
- Черняк Е. Б.. Пять столетий тайной войны. М.: Наука, 1966.
Ҳаволалар
- Сент-Жермен теософик луғатда 2008 Архивная копия Э. П. Блавацкий