Ita Rina
Тамара Đорđэвиć (туғилган пайтдаги исми Италина Лида Краванжа; 1907-йил 7-июл – 1979-йил 10-май), профессионал саҳна номи Ита Рина сифатида танилган — словениялик киноактриса ва гўзаллик маликаси. У 1920-йилларнинг охири ва 1930-йилларнинг бошларида Германия ҳамда Чехословакиядаги энг йирик кино юлдузларидан бири бўлган. Рина 1931-йилда турмуш қурганидан кўп ўтмай карерасини якунлаган; ўша пайтда у ўз динини католикликдан серб православлигига ўзгартириб, исмини Тамара Đорđэвиć деб ўзгартирган.
| Ита Рина | |
|---|---|
|
Ита Рина, тахминан 1928/1929-йиллар | |
| Таваллуди |
Италина Лида Краванжа 7-июл 1907-йил |
| Вафоти |
10-май 1979-йил (71 ёшда) Будва, Черногория, Югославия |
| Касби | Актриса |
| Фаолият йиллари | 1927–1939, 1960 |
| Турмуш ўртоғи |
Миодраг Đорđэвиć (турм. 1931) |
| Болалари | 2 |
Эрта ҳаёти ва моделлик карераси (1907–1926)
Ита Рина 1907-йил 7-июлда Диваčа шаҳарчасида (ўша пайтда Австро-Венгрия империяси, кейинчалик Югославия, ҳозирги Словения) Италина Лида Краванжа исми билан туғилган[1]. Уни қисқача Ида Краванжа деб аташган[1]. Жоžэф ва Марижа Краванжанинг тўнғич қизи бўлган Ринанинг Даниcа исмли синглиси бор эди[1]. Биринчи жаҳон уруши бошланганидан кўп ўтмай, оила Люблянага кўчиб ўтди ва Рина у ерда 1923-йилда ўқишни тамомлади. У аълочи ўқувчи бўлмаган ва ҳатто бошланғич мактабнинг учинчи синфини такроран ўқиган[1]. Шунга қарамай, унинг асосий орзуси актриса бўлиш эди.
1926-йил октабр ойида Словенски народ (Словения халқи) журнали гўзаллик танловини ташкил этди ва Рина ҳам унга қўшилди[1]. У Словения гўзали деб топилди ва 1926-йил 20-декабрда Загреб шаҳрида бўлиб ўтиши керак бўлган Югославия гўзали финал босқичига йўл олиши лозим эди[1]. Бироқ онаси унинг Загребга боришига рухсат бермади. Словения делегациясининг ташрифидан кейингина Марижа Краванжа рози бўлди. Афсуски, Рина Загребга келганида, ҳакамлар ҳай’ати аллақачон учта финалчини танлаб бўлган эди[1]. Шунга қарамай, уни Загребҳдаги «Балкан Палаcе» кинотеатри эгаси Адолф Мüллер пайқаб қолди. У дарҳол унинг суратларини немис киноактёри ва продусери Петер Остермаерга юборди[1][2]. Онаси унинг Берлиндаги сафарига қаршилик қилгани сабабли, Рина уйдан қочиб кетди[1].
Кинодаги муваффақиятлар (1927–1939)

Рина 1927-йилда Берлин шаҳрига келди[1][2][3]. Илк синов жараёнидан сўнг у актёрлик, нутқ, рақс, автомобил ҳайдаш ва от миниш бўйича сабоқлар олди[2]. У ўз дебютини 1927-йилда режиссор Франз Остен томонидан суратга олинган «Болалар ота-оналаридан нимани яширишади» филмида амалга оширди[2]. 1927–1928-йиллардаги бир нечта кичик роллардан кейин танқидчилар уни ниҳоят 1928-йилда суратга олинган «Сўнгги кечки овқат» филмида пайқашди[2]. Ўша йили Рина бўлмиш турмуш ўртоғи — талаба Миодраг Đорđэвиć билан танишди[1]. Унинг чинакам катта муваффақияти кейинги йили режиссор Густав Мачатý томонидан суратга олинган Эротикон филми билан келди[1][2][3]. У бош аёл қаҳрамон Андреа ролини ўйнади. Филмнинг улкан муваффақияти айрим ахлоқий ва диний ташкилотларнинг норозилигига сабаб бўлди[1]. Бу ҳолат эса аслида филм учун энг яхши реклама ва Ринанинг карерасининг бошланиши бўлди[1].
1930-йилда Рина учта филмда суратга тушди, уларнинг ичида энг диққатга сазовори чех тилидаги илк овозли филм бўлган Тонка оф тҳе Галлоwс бўлиб, у кўпинча унинг энг яхши ижроси сифатида э'тироф этилади[2]. Шу орада, у 1931-йилда Миодраг Đорđэвиć билан турмуш қурди ва католик динидан серб православ динига ўтди[1][2][3]. Рина рус православ черковида чўқинтирилди ва Тамара Đорđэвиć деган янги православ исмини олди[1][2][3]. Ўша йили Рина Голливуддан таклиф олди, бироқ эри унга карераси ва никоҳи ўртасида танлов қўйди; Рина эри билан қолишни афзал кўрди[1][2]. Кино соҳасини тарк этишини э'лон қилганига қарамай, у Иккинчи жаҳон уруши бошлангунига қадар филм суратга тушишда давом этди. Унинг урушдан олдинги сўнгги иши криминал драма жанридаги Зентрале Рио филми бўлди[1].
Турмуш қуриши, кейинги йиллари ва вафоти (1940–1979)
Кино оламини тарк этгач, Рина ва унинг турмуш ўртоғи Белградда яшай бошладилар[1][2][3]. 1940-йилда уларнинг ўғли Милан дунёга келди[1]. 1941-йилда Белград бомбардимон қилингач, оила Врнжаčка Банжага кўчиб ўтди ва у ерда Рина Тижана исмли қиз фарзанд кўрди[1][2]. Уруш тугагач, 1945-йилда улар яна Белградга қайтиб келишди. Гарчи унга Югославиядаги филмларда бир нечта роллар ваъда қилинган бўлса-да, барча лойиҳалар бекор қилинди[1][2]. Президент Титога ёзган хатидан сўнг, Рина Авала Филм компаниясида ҳамкорлик бўйича маслаҳатчи бўлиб ишлай бошлади[1]. У бир марта катта экранга қайтди — режиссор Велжко Булажиćнинг 1960-йилда суратга олинган Атомиc Wар Бриде филмида суратга тушди[1][2]. Бу унинг сўнгги роли эди.
Астма касаллигидан азият чеккани сабабли, Рина ва унинг турмуш ўртоғи 1967-йилда Будвага (ўша пайтда Югославия, ҳозирги Черногория) кўчиб ўтдилар[1][2]. У ерда оғир хасталикка чалинган турмуш ўртоғига ғамхўрлик қилди[1]. Рина 1979-йил 10-майда астма хуружидан вафот этди[1][2][3]. У бир неча кун ўтгач, кўплаб кино санъаткори дўстлари, мухлислари ва оила аъзолари қуршовида Белград шаҳрида дафн этилди[1][2][3].
Филмография
- Wас диэ Киндер иҳрен Элтерн версчwеиген (1927)
- Тwо Ундер тҳе Старс (1927)
- Беcаусе И Лове Ёу (1928-йилги филм) (1928)
- Тҳеатре (1928-йилги филм) (1928)
- Wилде Эҳен (1929)
- Эротикон (1929)
- Спринг Аwакенинг (1929)
- Дисграcе (1929)
- Тонка оф тҳе Галлоwс (1930)
- Дер Wалзеркöниг (1930)
- Кире лаинед (1930)
- Žивот теčэ далже (1933)
- Сонг оф тҳе Блаcк Моунтаинс (1933)
- А žивот жде дáл (1935)
- Тҳе Cорал Принcесс (1937)
- Cентрал Рио (1939)
- Атомиc Wар Бриде (1960)
Манбалар
- ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 1,14 1,15 1,16 1,17 1,18 1,19 1,20 1,21 1,22 1,23 1,24 1,25 1,26 1,27 Политикин забавник: [1] (Wайбаcк Мачине сайтида 1 Деcембер 2009 санасида архивланган) (31 Оcтобер 2009)
- ↑ 2,00 2,01 2,02 2,03 2,04 2,05 2,06 2,07 2,08 2,09 2,10 2,11 2,12 2,13 2,14 2,15 2,16 ЙУ ФИПРЕСCИ: [2] (7 Жулй 2007)
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 Политика: [3] (Wайбаcк Мачине сайтида 22 Фебруарй 2012 санасида архивланган) (10 Жулй 2007)
Ҳаволалар
| Викиомборда „Ита Рина“ мавзуси бўйича медиафайллар бор. |