Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Kumush xlorid(I)

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Кумуш хлорид кристаллари
АгCл нинг пирамидал кристаллари

Кумушу хлорид (И) кимёвий формуласи АгCл — хлорид кислотанинг ноорганик иккилик кумуш тузи. Оддий шароитларда кумуш хлорид оқ кукун ёки рангсиз кристал ҳолда,табиатда хлораргирит минерали сифатида учрайди.

Молекуляр ва кристалл тузилиши

АгCл нинг кристалл тузилиши

Кумуш хлорид : кумуш (Аг) — 75,26 %, хлор (Cл) — 24,74 % элементларидан ташкил топган . Молекуладаги кумуш атоми сп 3 д 2 гибридланиш ҳолатидадир. Мураккабдаги боғланишнинг узилиш энергияси (Э Ст.): 313 кЖ/мол, Аг-Cл боғланиш узунлиги: 0,228 нм[1]. НаCл типидаги тузилиш, фазо гуруҳи Фм3м, бирлик ҳужайра параметрлари а = 0,5549 нм, З = 4. Марказий атом қўшнилари билан октаэдр ҳосил қилади , координацион рақами 6[2] . Газ фазасида кумуш хлорид мономер, димер ва тример сифатида мавжуд[2] .

Жисмоний хусусиятлар

Кумуш хлорид УВ нурлари таъсирида вақт ўтиши билан парчаланади

Кумуш хлорид — оқ ёки рангсиз модда, парчаланмасдан эрийди ва қайнайди. Эриганда у сариқ-жигарранг рангга эга. Қаттиқлашиб, эритма одатда „шох кумуши“ деб аталадиган шаффоф масса ҳосил қилади[3] . Кумуш хлорид сувда жуда оз эрийди: 25 да °C , эрувчанлик маҳсулоти (СП) 1,77 ×10−10 ни ташкил қилади. Ҳароратнинг ошиши билан бирикманинг эрувчанлиги ошади: 100 да °C ПР = 2,81 ×10−8[4] . Минерал кислоталарда, этил ва метил спиртларида, асетонда эримайди. Аммиак, сиянидлар, тиосиянатлар ва гидроксиди металл тиосулфатларнинг сувли эритмаларида эрийди; пиридин ва суюқ аммиак[5][6] . Мураккаб бирикмалар ҳосил бўлиши туфайли кумуш хлорид консентрланган хлорид кислотаси ва хлорид эритмаларида сезиларли даражада эрийди. Термодинамик константалар:

  • шаклланишнинг стандарт энталпияси, Д Ҳ ° 298 : −127 кЖ/мол[7] ;
  • Стандарт энтропия, С ° 298 : 96 Ж / (мол К)[7] ;
  • Гиббс стандарт энергияси, Д Г ° 298 : −110 кЖ/мол[7] .
  • Стандарт молар иссиқлик сиғими, C п ° 298 : 50,79 Ж / (мол К)[5] ;
  • Эриш энталпияси, Д Ҳ пл : 13,2 кЖ/мол[5] ;
  • Қайнаётган энталпия, Д Ҳ қайнаш : 184 кЖ/мол[5] .

1185 дан 1837 К гача бўлган ҳарорат оралиғидаги (Т) бирикма учун тўйинган буғ босимининг (П, барда) боғлиқлиги қуйидаги тенглама[8] билан ифодаланади:

лог⁡10П=4,95155−8775,980Т−62,718.{\дисплайстйле \лог_{10}П = 4{,}95155 - \фраc{8775{,}980}{Т - 62{,}718}.}

Кимёвий хоссалари

  • Ёруғлик таъсирида хона ҳароратида парчаланади:
2АгCл=2Аг+Cл2{\дисплайстйле \матҳсф{2АгCл=2Аг+Cл_2}}
АгCл+2НҲ3⋅Ҳ2О=[Аг(НҲ3)2]Cл+2Ҳ2О{\дисплайстйле \матҳсф{АгCл+2НҲ_3 \cдот Ҳ_2О=[Аг(НҲ_3)_2]Cл+2Ҳ_2О}}
АгCл+2На2СО3С=На3[Аг(СО3С)2]+НаCл{\дисплайстйле \матҳсф{АгCл+2На_2СО_3С=На_3[Аг(СО_3С)_2]+НаCл}}
АгCл+2КCН=К[Аг(CН)2]+КCл{\дисплайстйле \матҳсф{АгCл+2КCН=К[Аг(CН)_2]+КCл}}
  • Оксидланиш- қайтарилиш реаксияларига кириб, металл кумушга қайтади[9] :
4АгCл+2БаО→>324оC2БаCл2+4Аг+О2{\дисплайстйле \матҳсф{4АгCл+2БаО\ \хригҳтарроw{>324\ ^оC}\ 2БаCл_2+4Аг+О_2}}
2АгCл+Зн=ЗнCл2+2Аг↓{\дисплайстйле \матҳсф{2АгCл+Зн=ЗнCл_2+2Аг\доwнарроw}}
2АгCл+2КОҲ+Ҳ2О2=2КCл+2Аг↓+О2↑+2Ҳ2О{\дисплайстйле \матҳсф{2АгCл+2КОҲ+Ҳ_2О_2=2КCл+2Аг\доwнарроw+О_2\упарроw+2Ҳ_2О}}
Кумуш хлориднинг оксидловчи хоссалари кумуш сақловчи чиқиндилардан металл ажратиб олиш учун ишлатилади[10] :[п. 233] : :
4АгCл+2На2CО3→850−900оC4НаCл+4Аг+2CО2+О2{\дисплайстйле \матҳсф{4АгCл+2На_2CО_3\ \хригҳтарроw{850-900\ ^оC}\ 4НаCл+4Аг+2CО_2+О_2}}
4АгCл+CҲ2О+6НаОҲ=4Аг↓+На2CО3+4НаCл+4Ҳ2О{\дисплайстйле \матҳсф{4АгCл+CҲ_2О+6НаОҲ=4Аг\доwнарроw+На_2CО_3+4НаCл+4Ҳ_2О}}
  • Хлоридлар ва хлорид кислотанинг консентрланган эритмаларида эрийди ва комплекслар ҳосил қилади:
АгCл+Cл−=[АгCл2]−{\дисплайстйле \матҳсф{АгCл+Cл^-=[АгCл_2]^-}}
2АгCл+Ҳ2СО4=Аг2СО4+2ҲCл↑{\дисплайстйле \матҳсф{2АгCл+Ҳ_2СО_4=Аг_2СО_4+2ҲCл\упарроw}}
  • Суюқ аммиак эритмаларида, ундаги тузнинг эрувчанлиги туфайли сувли эритмаларда эришиб бўлмайдиган алмашинув реакцияларини амалга ошириш мумкин[12] :
2АгCл+Ба(НО3)2→НҲ3БаCл2↓+2АгНО3{\дисплайстйле \матҳсф{2АгCл+Ба(НО_3)_2\ \хригҳтарроw{НҲ_3}\ БаCл_2\доwнарроw+2АгНО_3}}

Кумуш хлорид эрувчан кумуш тузлари, одатда нитрат хлоридлар билан реаксияга киришганда оқ чўкма ҳосил бўлади (бу реаксия хлорид анионлари учун сифатли бўлади):

Аг++Cл−=АгCл↓{\дисплайстйле \матҳсф{Аг^++Cл^-=АгCл\доwнарроw}}
АлCл3+3АгНО3=3АгCл+Ал(НО3)3{\дисплайстйле \матҳсф{АлCл_3+3АгНО_3=3АгCл+Ал(НО_3)_3}}

Илова

  • Ҳар хил фотографик материалларнинг фотографик эмулсияларининг фотосенситив компоненти ;
  • Аг/АгCл/Cл - тизимларига асосланган кимёвий қувват манбаларининг электрод компоненти;
  • Электр ўтказувчан шиша компоненти;
  • ИҚ спектроскопиясида линза материали[13] ;
  • Сулфид рудасидан кумуш ажратиб олишда ҳосил бўлган оралиқ маҳсулот[10] : [п. 167] :
Аг2С+2НаCл+2О2→600∘C2АгCл+На2СО4{\дисплайстйле \матҳсф{Аг_2С+2НаCл+2О_2\ \хригҳтарроw{600~^\cирc C}\ 2АгCл+На_2СО_4}}
АгCл+Р−МгБр=Р−Аг+МгБрCл{\дисплайстйле \матҳсф{АгCл + Р{-}МгБр = Р{-}Аг + МгБрCл}}
  • Кумуш ионларига асосланган микробларга қарши композицияларга киритилган.

Хавфсизлик

Мураккаб тери ва шиллиқ пардаларга текканида тирнаслиш ва таъсирга олиб келиши мумкин.

Манбалар

  1. ↑ Лидин Р. А., Андреева Л. Л., Молочко В. А. „Часть ИИИ. Глава 5. Энергия и длина связи для двухатомных частиц“, . Константы неорганических веществ: справочник, 2-е изд., перераб. и доп., М.: «Дрофа», 2006 — 378-бет. ИСБН 5-7107-8085-5. 
  2. ↑ 2,0 2,1 „Серебра галогениды“, Химическая энциклопедия. М.: «Советская энциклопедия», 1995 — 635—636-бет. ИСБН 5-85270-092-4. 
  3. ↑ Карапетьянц М. Х., Дракин С. И.. Общая и неорганическая химия. Учебное пособие для вузов. М.: «Химия», 1981 — 591-бет. 
  4. ↑ „Произведения растворимости“. Новый справочник химика. Химическое равновесие. Свойства растворов. ЧемАналйтиcа.Cом (2009-йил 1-апрел). Қаралди: 2010-йил 4-март.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 [www.хумук.ру/справочник/863.ҳтмл „Серебра хлорид“]. Справочник по веществам. ХуМуК.ру. Қаралди: 2010-йил 1-март.
  6. ↑ „Таблица неорганических и координационных соединений“. Новый справочник химика. Основные свойства неорганических, органических и элементоорганических соединений. ЧемАналйтиcа.Cом (2009-йил 31-март). Қаралди: 2010-йил 4-март.
  7. ↑ 7,0 7,1 7,2 Лидин Р. А., Андреева Л. Л., Молочко В. А. „Часть ИВ. Глава 1. Энтальпия образования, энтропия и энергия Гиббса образования веществ“, . Константы неорганических веществ: справочник, 2-е изд., перераб. и доп., М.: «Дрофа», 2006 — 440-бет. ИСБН 5-7107-8085-5. 
  8. ↑ „Силвер Члориде. Пҳасе чанге дата“ (эн). НИСТ Чемистрй WебБоок. Натионал Институте оф Стандадс анд Течнологй. 2012-йил 20-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 17-март.
  9. ↑ Лидин Р.А., Молочко В.А., Андреева Л.Л.. Химические свойства неорганических веществ. М.: «Химия», 2000 — 296-бет. ИСБН 5-7245-1163-0. 
  10. ↑ 10,0 10,1 Неорганическая химия. Академия, 2004. ИСБН 5-7695-2533-9. 
  11. ↑ Пятницкий И.В., Сухан В.В.. Аналитическая химия серебра. М.: «Наука», 1975 — 23-бет. 
  12. ↑ Дроздов А.А., Зломанов В.П., Мазо Г.Н., Спиридонов Ф.М.. Неорганическая химия. Т.2: Химия непереходных элементов. М.: Издательский центр «Академия», 2004 — 178-бет. ИСБН 5-7695-1436-1. 
  13. ↑ „Силвер Члориде (АгCл)“ (эн). Продуcц. Cрйстран Лтд. 2012-йил 20-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 18-март.