Nanometr
| Нанометр | |
|---|---|
| Бирликлар системаси | метрик система |
| Бирлик | Узунлик |
| Белгиланиши | нм |
| Алмаштириш | |
| 1 нм | … га тенг |
| Си системасида | 1×10−9 м |
| Табиий бирликлар системасида | 6.1877×1025 ℓП 18.897 а0 |
| АҚСҲ бирликлар системасида | 3.9370×10−8 ин |


Нанометр (СИ белгиси: нм) метрик тизимдаги узунлик бирлиги бўлиб, метрнинг миллиарддан бирига (қисқа масштаб) тенг 0.000000001 м). Бир нанометр илмий белгиларда 1×10−9 м сифатида ифодаланиши мумкин. Баъзи ҳолларда 1/1000000000метр каби ҳам келади.
Тарих
Нанометр илгари миллимикрометр сифатида танилган — ёки, одатда, қисқача миллимикрон — чунки у1/1000 микрометр) ва кўпинча мμ белгиси билан белгиланади[1][2][3].
Этимология
Бу ном СИ префиксини бирлаштиради нано- (қадимги юнонча νάνος , нанос , „митти“) билан Метр (юнонча μέτρον, метрοн , „ўлчов бирлиги“) сўзларини бирлаштиради. (нано+метр = нанометр)
Ўлчов бирлигидан бошқа нарса учун префикс сифатида фойдаланилганда нано нанотехнологияга ёки одатда нанометрлар шкаласида содир бўладиган ҳодисаларга ишора қилади (наноскопик шкалага қаранг)[1].
Қўлланилиши
Нанометр кўпинча атом ўлчамидаги масофаларни ифодалаш учун ишлатилади: гелий атомининг диаметри, масалан, тахминан 0,06 нм га тенг, рибосоманики эса 20 нм га яқин. Нанометр одатда спектрнинг кўринадиган қисмига яқин электромагнит нурланиш тўлқин узунлигини аниқлаш учун ишлатилади: кўринадиган ёруғлик 400 нм дан 700 нм гача[4] оралиққа тегишли. 0,1 нм га тенг бўлган ангстрем, илгари ушбу мақсадлар учун ишлатилган.
1980-йилларнинг охиридан бошлаб, 32 нм ва 22 нм яримўтказгич тугунлари каби фойдаланишда, шунингдек, яримўтказгич саноатида миниатюралаштириш учун ИТРС йўл харитасининг кейинги авлодларида типик хусусият ўлчамларини тавсифлаш учун ҳам фойдаланилган.
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 Сведберг, Тҳе; Ничолс, Ж. Буртон (1923). „Детерминатион оф тҳе сизе анд дистрибутион оф сизе оф партиcле бй cентрифугал метҳодс“. Жоурнал оф тҳе Америcан Чемиcал Соcиэтй. 45-жилд, № 12. 2910–2917-бет. дои:10.1021/жа01665а016.
- ↑ Сведберг, Тҳе; Ринде, Ҳерман (1924). „Тҳе улта-cентрифуге, а неw инструмент фор тҳе детерминатион оф сизе анд дистрибутион оф сизе оф партиcле ин амиcросcопиc cоллоидс“. Жоурнал оф тҳе Америcан Чемиcал Соcиэтй. 46-жилд, № 12. 2677–2693-бет. дои:10.1021/жа01677а011.
- ↑ Терзагҳи, Карл. Эрдбаумечаник ауф боденпҳйсикалисчер Грундлаге. Виэнна: Франз Деутиcке, 1925 — 32-бет.
- ↑ Ҳеwакуруппу, Й., эт ал., Пласмониc " пумп — пробе " метҳод то студй семи-транспарент нанофлуидс, Апплиэд Оптиcс, 52(24):6041-6050
Ҳаволалар
Бу мақола бирорта туркумга қўшилмаган. Илтимос, мақолага алоқадор туркумлар қўшиб ёрдам қилинг. (Апрел 2024) |