Nevdürr xonim[1] (usmonli turkcha: نودر خانم‎‎; 1861-yilda tugʻilgan – 1927-yilda vafot etgan) – Usmoniylar imperiyasi sultoni Murod V ning xotini[1].

Nevdürr xonim
Tugʻilishi tax. 1861
Batumi, Kavkaz noibligi, Rossiya imperiyasi
(hozirgi Batumi, Ajariya, Gruziya)
Vafoti 1927
Beshiktosh, Istanbul, Turkiya
Turmush oʻrtogʻi
Murad V
(turm. 1880; vaf. 1904)
Toʻliq nomi
turkcha: Nevdürr Hanım
usmonli turkcha: نودر خانم‎‎
Uy Usmoniylar (nikoh orqali)
Otasi Nakashvili Rüstam Bey
Dini Islom, sunniylik

Hayoti

Nevdürr 1861-yilda Batumida tugʻilgan. Otasining ismi Nakaşvili Rüstam beyning boʻlgan. Millati – gruzin.

Nevdürr 1880-yilda Murodga turmushga chiqqan, oʻsha paytda u Çırağan saroyida xizmat qilar edi[2]. Nevdürr xonim befarzand qolgan[1]. Sulton Murod 3 oy hukmronlik qilgach, 1876-yil 30-avgust kuni ruhiy beqarorligi sababli taxtdan agʻdarildi va Çırağan saroyiga qamoqqa tashlandi[3]. Nevdürr dastlab Çırağan saroyiga xalfa sifatida yuborilgan, biroq Murod uni yoqtirib qolgan va unga uylanishga qaror qilgan[2].

1904-yilda Murod vafot etganidan keyin Nevdürr xonim beva qoldi, shundan soʻng uning Çırağan saroyidagi qiyinchiliklari nihoyasiga yetdi[4]. Murodning vafotidan keyin u erining boshqa xotinlari Gevherriz xonim, Remzşinas xonim va Filizten xonim bilan birga bir necha yilga Bursa shahriga yuborildi va uning nafaqasi Ittihod va taraqqiy qoʻmitasi tomonidan bekor qilindi. Soʻngra u yashash uchun oʻgay qizi Hadicha Sulton yashashga bordi. Hadicha Sulton Nevdürr xonim uchun koʻp marotaba nafaqa soʻrab murojaat qilgan, lekin uning murojaatlari hech qachon qondirilmagan. 1924-yilda Usmoniylar sulolasi oila aʼzolari bilan birgalikda Hadicha Sulton ham surgun qilingach, Nevdürr xonim mutlaq qashshoq boʻlib qoldi.

Nevdürr xonim 1927-yilda Istanbulning Beshiktosh tumanida vafot etgan[5][1] [6] [1][5].

Yana qarang

Manbalar

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Bardakçı 1998, s. 614.
  2. ↑ 2,0 2,1 Brookes 2010, s. 64.
  3. ↑ Williams, Augustus Warner; Gabriel, Mgrditch Simbad. Bleeding Armedia: Its History and Horrors Under the Curse of Islam. Publishers union, 1896 — 214-bet. 
  4. ↑ Brookes 2010, s. 17.
  5. ↑ 5,0 5,1 Şehsuvaroğlu, Halûk Y.. „Çırağan Sarayına Dair Bazı Hatıralar“. Akşam (1947-yil 26-noyabr). Qaraldi: 2020-yil 20-noyabr.
  6. ↑ Bardakçı 1998, s. 55.

Adabiyotlar