Rayimbek Matraimov (qirgʻizcha: Rayыmbek Ыsmayыlovich Matraimov 3-may 1971-yil Oʻsh viloyati, Qorasuv shahri)— qirgʻiz siyosatchisi[1][2]. Qirg‘iziston Davlat bojxona xizmati raisi o‘rinbosari (2015-2017) bo‘lgan. 2017-yil oxirida ishdan bo‘shatilganidan beri Matraimov Qirg‘iziston siyosiy tarixidagi eng katta janjallardan biri bo‘lgan pul yuvish ishida asosiy shaxsga aylangan[3][4]. U 2024-yilning 26-martida Bokudan Bishkekka ekstraditsiya qilindi[5].

Umrbayoni

1997-2004 — Davlat bojxona xizmati (DBX) inspektori;

2004-2005 — Bojxona xizmatining janubiy hududi bo‘yicha yakka tartibdagi tadbirkorlik bo‘limi boshlig‘i;

2005-2007 — DBX O‘sh boshqarmasi boshlig‘i o‘rinbosari;

2007-2013 — DBX O‘sh bo‘limi boshlig‘i;

2013-2015 — DBX Janubiy bo‘limi boshlig‘i;

2015-2017 — DBX raisi oʻrinbosari[6]. (2017-yil 23-noyabrda oʻrinbosarlikdan ketgan)

Ayblovlar

Qirg‘iziston bojxona xizmati boshlig‘ining o‘rinbosari bo‘lgan Raim Matraimov 2017 yilda Almazbek Atambaev prezident sifatida eng oxirgi ish kunini yakunlayotgan paytda ishdan olingan edi. O‘sha paytdagi Bosh vazir Sapar Isaqov buyrug‘ida Matraimov hukumat ishonchini yo‘qotgani uchun lavozimidan bo‘shatilgani qayd etilgan[7]. Keyinchalik Bishkek shahar Birinchi May tuman sudi Matraimovni lavozimiga tiklash to‘g‘risida qaror qabul qilgan[8]. Qirg‘izistonning sobiq prezidenti Almazbek Atambaev Raim Matraimov sud hukmi bilan yana lavozimiga tiklanganini amaldagi hukumatning siyosiy opponentlardan “o‘ch olish amaliyoti” sifatida baholagan[9].

Jurnalistlar surishturuvi va namoyishlar

Matraimovni Qirgʻizistondan millionlab dollar olib chiqib ketilgani haqida Ozodlik radiosi, OCCRP va uning Qirgʻizistondagi hamkori “Kloop” axborot agentligi qoʻshma surishtiruv oʻtkazdi. Mazkur jurnalistik surishtiruv ortidan Qirg‘izistonda korrupsiyaga qarshi ko‘p ming kishilik namoyishlar bo‘lib o‘tgan.

REaksiya 2.0

Bishkek shahrida 2019-yilning 18-dekabr kuni faol fuqarolarining “Reaksiya 2.0” deb nomlangan tinch mitingi bo‘lib o‘tdi. Miting “so‘z erkinligini himoya qilish va korrupsiyaga qarshi kurash” shiori ostida o‘tkazilgan[10]. Namoyishchilar qo‘llariga bojxona xizmati raisining sobiq o‘rinbosari Rayimbek Matraimovning suratini olib, uni hibsga olishni talab qilishdi[11]. Namoyish yarim soat davom etdi. Bu safar hech kimga gapirishga ruxsat berilmadi.Miting ishtirokchilari Bosh prokuratura va adliya organlariga futbolda qoida buzganlar uchun qo‘llaniladigan qizil kartochkani ko‘rsatdi[12].

AQShning qora ro'yxatiga kiritilishi

2020-yilning 9-dekabrida AQSh Moliya vazirligi Rayimbek Matraimov jahondagi yirik korrupsionerlardan biri sifatida “qora ro‘yxat”ga kiritilganini e’lon qildi. AQSh davlat kotibi Mayk Pompeo 10-dekabrda Rayimbek Matraimov va uning xotini Uulkan Turgunova “Magnitskiy ro‘yxati”ga kiritilganini rasman e’lon qildi. AQSh Moliya vazirligi e’lon qilgan bildiruvda, Matraimov Qirg‘izistonda keng miqyosli korrupsiyaviy sxemani tuzgan va pul yuvishda ishtirok etgan. AQSh davlat kotibi Mayk Pompeo Tvitter sahifasida: “Bugun men sobiq qirg‘iz amaldori Raimbek Matraimov bilan uning xotinini korrupsiyaviy tandem tuzgani uchun “Magnitskiy ro‘yxati”ga kiritdim. AQSh korrupsiyaga qarshi kurashadi va jahonda inson huquqlarini buzganlar uchun javobgarlikni kuchaytiradi”, - deb yozgan[13].

Olilasi

Manbalar

  1. ↑ „Sekret uspexa «Rayыma milliona»“ (ru). Radio Azattыk (Kыrgыzskaya slujba Radio Svobodnaya Evropa/Radio Svoboda). 2021-yil 25-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 3-sentyabr.
  2. ↑ Kapushenko, Anna „«Azattыk» zasnyal «dvorets» zampredsedatelya tamojennoy slujbы“ (ru). KLOOP.KG - Novosti Kыrgыzstana (2017-yil 14-fevral). 2020-yil 15-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 3-sentyabr.
  3. ↑ „Polarisation grows as Kyrgyzstan tackles controversial corruption issues“ (en). openDemocracy. 2020-yil 26-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 3-sentyabr.
  4. ↑ KOSTENKO, Julia „Deputy Chairman of Customs Service Raimbek Matraimov dismissed“ (en). 24.kg (2017-yil 23-noyabr). 2020-yil 3-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 3-sentyabr.
  5. ↑ Boku xalqaro qidiruvdagi Rayimbek Matraimovni Bishkekka topshirdi
  6. ↑ Matraimov Rayыmbek Ыsmayыlovich — өmүr bayanы
  7. ↑ Rayыm Matraimov ishenichten ketkendikten kыzmattan alыndы
  8. ↑ Birinchi May rayonduk sotu Rayыm Matraimovdun ishin karadы
  9. ↑ Atambaev Raim millionning lavozimiga qayta tiklanishini "o‘ch olish" deb baholadi
  10. ↑ REaktsiya: Biylikke ekinchi "ayыp kagazы"
  11. ↑ #REaktsiya: korruptsiyaga karshы jarandыk chakыrыk
  12. ↑ Jarandыk koom sөz erkindigin korgop chыktы
  13. ↑ AQSh qora ro‘yxatga kiritgan va o‘z aybini sudda tan olgan “Rayim million” 3 ming dollar jarima evaziga ozod qilindi
  14. ↑ Rayыmbek Ыsmailovich Matraimov[sayt ishlamaydi]