Роман Аркадевич Абрамович (русча: Роман Аркадьевич Абрамович, ибронийча: רומן ארקדיביץ' אברמוביץ'‎) – россиялик олигарх ва сиёсатчи[1]. Англия Англия Премер-лигаси "Челси" футбол клубининг собиқ эгаси ва Миллҳоусе хусусий инвестиция компаниясининг асосий эгасидир[2]. Россия, Исроил ва Португалия фуқаролигига эга[3][4].

Роман Абрамович
Роман Абрамович

Абрамович 2019-йилда
Чукотка мухтор округи раиси
Мансаб даври
10-январ 2000-йил – 17-декабр 2008-йил
Ўтмишдоши Владимир Бабичев
Вориси Владимир Етилин
Шахсий маълумотлари
Таваллуди
Роман Аркадевич Абрамович

1966-йил 24-октябр (1966-10-24) (60 ёш)
Саратов, РСФСР, Совет Иттифоқи
Фуқаролиги
Сиёсий партияси мустақил
Турмуш ўртоғи
  • Олга Лисова
    (турм. 1987; ажр. 1990)
  • Ирина Маландина
    (турм. 1991; ажр. 2007)
  • Даша Жукова
    (турм. 2008; ажр. 2018)
Болалари 7та
Таълим Москва юридик институти
Россия нефт ва газ институти
Касби
  • Тадбиркор
  • Сиёсатчи
Машҳур ишлари
Мукофотлари

Биографияси

Роман Аркадевич Абрамович 1966-йил 24-октябрда Россия СФСРнинг Саратов шаҳрида туғилган. Унинг онаси Ирина (1939—1967) мусиқа ўқитувчиси бўлиб, Абрамович бир ёшлигида вафот этган[5]. Унинг отаси Аарон Абрамович Лейбович (1937−1969), асли яҳудий, Коми АССР иқтисодий кенгашида ишлаган ва Роман уч ёшлигида вафот этган[6][5][7]. Романнинг онаси ва бувиси Украинада туғилган Василий Михайленко ва Фаина Грутман эди. Саратовга Иккинчи жаҳон урушининг дастлабки кунларида Романнинг бувиси Украинадан қочиб кетган. Ўшанда Ирина уч ёшда эди[8]. Бувиси Тойбе (Татяна) Степановна Абрамович беларус яҳудийларидан эди[8]. Улар Беларусда яшаган ва инқилобдан кейин фамилиясининг литвача имлоси Абрамавиčиус бўлиши билан Литвага кўчиб ўтди[9][10][11].

1940-йилда Совет Иттифоқи (СССР) Литвани қўшиб олди. СССРга фашистлар бостириб киришидан бир оз олдин, Советлар бутун оилаларни Сибирга жўнатиш билан „антисовет, жиноий ва ижтимоий хавфли элементларни тозаладилар“. Абрамовичнинг бобоси ва бувиси депортация қилинганда ажралишди. Ота, онаси ва болалари – Леиб, Абрам ва Арон (Аркадий) турли лагерларда эди. Депортация қилинганларнинг кўпчилиги лагерларда вафот этган. Улар орасида Абрамовичнинг бобоси ҳам бор эди. Начман Лейбович 1942-йилда Красноярск ўлкасининг Решети посёлкасидаги НКВД лагерида вафот этган[12].

4 ёшида иккала ота-онасидан ҳам айрилган Абрамович қариндошлари қўлида тарбияланган ва ёшлигининг катта қисмини Россия шимолидаги Коми Республикасида ўтказган[13]. Абрамович Россия яҳудий жамоалари федерацияси раиси, Москва яҳудий музейи васийларидан бири[14]. Абрамович Холокостда ўлдирилган Литва яҳудийлари хотирасига 25000га яқин янги ва тикланган дарахтлардан иборат ўрмон барпо этишга, ҳар бир дарахтга ном бериш ва уларнинг номини ёдгорликка киритиш орқали аждодларнинг хотирасини тиклашга қарор қилди. Литва яҳудийларига виртуал ёдгорлик яратилган[15].

Бизнеси

Абрамович бизнес оламига армиядаги хизмати пайтида кириб келган[16]. У дастлаб кўчада савдогар, кейин эса маҳаллий заводда механик бўлиб ишлаган. Абрамович Москвадаги Губкин номидаги нефт ва газ институтида таҳсил олган, кейинроқ Швейцариянинг Руниcом савдо фирмаси учун товарлар савдоси билан шуғулланган[17][18].

1988-йилда қайта қуриш Совет Иттифоқида хусусийлаштириш имкониятларини яратганлиги сабабли, Абрамович ўзининг эски бизнесини қонунийлаштириш имкониятига эга бўлди[19]. У биринчи рафиқаси Олга билан қўғирчоқлар ишлаб чиқарувчи компания ташкил қилди. Бир неча йил ичида нефт конгломератларидан тортиб, чўчқачилик фермаларигача ташкил қилди[20]. У ёғоч, шакар, озиқ-овқат ва бошқа маҳсулотлар билан савдо қилган[21]. 1992-йилда давлат мулкини ўғирлаганликда айбланиб, ҳибсга олинган ва қамалган[22].

Икки хил манбага кўра, Абрамович Березовский билан биринчи марта 1993-йилда россиялик тадбиркорлар билан учрашувида танишган[23][24]. Березовский ва Абрамович бешта шўба корхонаси бўлган Руниcом Лтд. оффшор компаниясини рўйхатдан ўтказишди. Абрамович Швейцариянинг Руниcом СА компаниясининг Москвадаги филиалини бошқарган. 1995-йил август ойида Борис Елцин Сибнефтни яратиш тўғрисида фармон чиқарди, Абрамович ва Березовский унинг юқори лавозимли раҳбарлари бўлишди[25].

1995-йилда Абрамович ва Березовский сохта ким ошди савдосида йирик Сибнефт нефт компаниясининг назорат пакетини сотиб олишди[26]. Келишув мунозарали кредитлар-улушлар дастури доирасида амалга оширилган ва ҳар бир шерик компаниянинг ярми учун 100 миллион АҚШ долларидан тўлаган. Улушнинг биржа қиймати 150 миллионни АҚШ долларидан юқорини ташкил этди ва тезда миллиардларга айланди[27][28][26]. Кейинроқ Абрамович судда ўз активларини қўлга киритиш ва ҳимоя қилиш учун давлат амалдорларига миллиардлаб доллар пора берганини тан олди[29]. 2000-йилдан бошлаб Сибнефт йилига 3 миллиард АҚШ долларига тенг нефт ишлаб чиқарди[30].

Тҳе Тимес газетасининг таъкидлашича, унга Сибнефтни сотиб олишда Бадри Патаркацишвили ёрдам берган[31][32][33][34]. Сибнефтдан кейин Абрамовичнинг навбатдаги мақсади алюминий саноати эди. Хусусийлаштиришдан сўнг, „алюминий урушлари“ саноатни назорат қилиш учун курашаётган гуруҳлар сифатида эритиш заводлари раҳбарлари, металл савдогарлари ва журналистларнинг ўлдирилишига олиб келди. Абрамович аввалига алюминий бизнесига киришга иккиланиб, „ҳар уч кунда бир киши шу бизнесда ўлдирилди“, деб таъкидлаган[35]. Абрамович 2005-йилда Сибнефтни Россия ҳукуматига 13 миллиард долларга сотган[36].

2011-йилда Березовский Абрамовичга нисбатан фуқаролик даъвоси билан Лондон судига мурожаат қилган[37]. У Абрамовични шантаж, ишонч ва шартномани бузишда айблади. Даъвода 3 миллиард фунт стерлингдан ортиқ товон тўлашни талаб қилган[38]. 2012-йил 31-августда Олий суд даъвони рад этди[39][40].

2015-йилда Абрамович ПИР Эқуитиэс ширкатига 30 миллион долларлик сармоя киритди ва молиялаш босқичига раҳбарлик қилди[41][42]. Бошқа ҳамкорлар орасида мусиқа саноатининг бир қанча таниқли шахслари – Давид Гуэтта, Ниcки Минаж, Тиëсто, Авиcии, Wилл.и.ам, Бенни Андерссон, Даве Ҳолмес ва бошқалар бор[43].

2003-йил июн ойида Абрамович Ғарбий Лондондаги "Челси"ни бошқарадиган компаниялар эгасига айланди[44]. Клубнинг олдинги эгаси Кен Батес эди, кейинчалик у „Лидс Юнайтед“ни сотиб олди. Абрамович „Челси“ни "Манчестер Юнайтед" ва "Реал Мадрид" каби жаҳон брендига айлантириш мақсадида тижорий ривожланишнинг улкан дастурига киришди[45].

Сиёсий фаолияти

1996-йилга келиб, 30 ёшида Абрамович президент Борис Елцинга яқинлашди ва Елцинлар оиласининг таклифига биноан Кремл ичидаги квартирага кўчиб ўтди[46].

Абрамович Елцинга Владимир Путинни Россия президенти сифатида унинг вориси бўлишини тавсия қилган биринчи одам эди[47]. Путин 1999-йилда Бош вазир сифатида ўзининг биринчи кабинетини шакллантирганида, Абрамович вазирлар маҳкамаси лавозимларига номзодларнинг ҳар бири тасдиқланишидан олдин улар билан суҳбат ўтказди[48]. Кейинчалик Абрамович Путиннинг энг яқин ишончли кишиларидан бири бўлиб қолади. 2007-йилда Путин Абрамович билан учрашувларда президент сифатида унинг вориси ким бўлиши кераклиги масаласида маслаҳатлашган. Медведевни шахсан Абрамович тавсия қилган[47].

1999-йилда Абрамович Давлат Думасига Россиянинг Узоқ Шарқидаги қашшоқ минтақа бўлган Чукотка автоном округи вакили этиб сайланди. Чукотка аҳолисига, айниқса болаларга ёрдам бериш учун „Умид қутби“ хайрия ташкилотини тузди ва 2000-йил декабр ойида Александр Назаров ўрнига Чукотка губернатори этиб сайланди.

Абрамович 2000-йилдан 2008-йилгача Чукотка губернатори бўлган. У минтақада 1,3 миллиард АҚШ долларидан ортиқ сармоя киритган деб ишонилади[49]. Абрамович Россия президенти томонидан имзоланган фармон билан „Чукотка иқтисодий ривожланишига қўшган улкан ҳиссаси учун“ Ҳурмат ордени билан тақдирланган[50].

2008-йил июл ойи бошида президент Дмитрий Медведев Абрамовичнинг Чукотка губернатори лавозимини тарк этиш ҳақидаги илтимосини қабул қилгани, гарчи унинг минтақадаги турли хайрия фаолияти давом этаётгани эълон қилинди. 2000–2006-йилларда Чукоткадаги ўртача иш ҳақи 2000-йилдаги ойига 165 АҚШ долларидан 2006-йилда 826 АҚШ долларига ошди[51][52].

Абрамович 2017-йилда Доналд Трумп томонидан имзоланган CААТСА номли „Американинг душманларига санксиялар орқали қарши курашиш“ тўғрисидаги қонунда номи кўрсатилган кўплаб россиялик олигархлардан ва „Навалний 35“ рўйхатига киритилган шахслардан бири[53][54].

2022-йилда Россиянинг Украинага бостириб киришидан бир кун ўтгач, Абрамович украиналик магнатлар билан боғланиб, Путинга норасмий элчи сифатида ишлашни сўради[55].

Абрамович Аиден Аслин ва бошқа чет эллик ҳарбий асирларни рус асирлигидан озод қилишда муҳим рол ўйнади[56].

Россиянинг 2022-йилда Украинага бостириб кириши ортидан, 2022-йилнинг 10-мартида Абрамовичга етти нафар россиялик олигархлар гуруҳи таркибида Буюк Британия томонидан санксия қўйилган эди[57][58]. Абрамович Буюк Британиядаги активлари музлатиб қўйилди. Британия ҳукумати санксиялар Абрамовичнинг Кремл билан алоқалари ҳақидаги тахминларга жавоб эканлигини айтди. Абрамович бошқарувидаги компаниялар Россия томонидан Украинага жойлаштирилган танкларда ишлатиладиган пўлат ишлаб чиқариши мумкинлигини айтди[59]. Абрамович Владимир Путин ва Кремл билан яқин алоқалари борлигини рад этади[60]. 10-март куни Канада Украинага қарши урушда ёрдам берган тадбиркор сифатида Абрамовичга қарши санксиялар киритди[61][62]. 14-мартда Австралия ва 15-мартда Европа Иттифоқи Британиянинг талабига эргашиб, Абрамовичга ҳам санксиялар киритди[63][64][65]. 16-март куни Абрамович Швейцарияда қора рўйхатга киритилган[66]. 5-апрелда Владимир Путин билан яқин алоқалари учун Янги Зеландия санксияларига учради[67].

19-октябр куни Владимир Зеленский 256 нафар россиялик тадбиркорга нисбатан шахсий санксиялар қўллаш тўғрисидаги иккита фармонни имзолади. Улар орасида Абрамович ҳам бор эди. Унга нисбатан чекловлар барча украиналик асирлар ва Россиянинг Украинага бостириб кириши пайтида ҳалок бўлганларнинг жасадлари алмаштирилгандан кейингина ишлайди[68].

Бойлиги

Йиллар 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013
Бойлиги 5,7 10,6 13,3 18,2 18,7 23,5 8,5 11,2 13,4 12,1 10,2
Ўрни 25 21 11 16 15 51 50 53 68 68
Ўрни (Россия) 2 1 1 1 3 2 5 9 9 13

Низолар

Роман Абрамович 2021-йилда „Путин'с Пеопле“ китоби учун ҲарперCоллинс нашриётини судга берди[69].

Манбалар

  1. ↑ Смитҳ, Давид. „Роман Абрамович интервиэw: Инсиде тҳе ҳидден wорлд оф Роман'с эмпире“ (эн). Тҳе Гуардиан (2006-йил 24-декабр). Қаралди: 2018-йил 23-октябр.
  2. ↑ „Абрамович сайс ҳе wилл селл Челсеа“ (эн-ГБ). ББC Спорт. Қаралди: 2022-йил 3-март.
  3. ↑ „Роман Абрамович: Рабби инвестигатед овер Португуэсе cитизеншип“ (эн-ГБ). ББC Неwс (2022-йил 12-март). Қаралди: 2022-йил 28-сентябр.
  4. ↑ Cурадо. „Роман Абрамович é cидадãо португуêс десде Абрил“ (пт). ПÚБЛИCО (2021-йил 18-декабр). Қаралди: 2022-йил 28-сентябр.
  5. ↑ 5,0 5,1 „Роман Абрамович: Фром орпҳан то санcтионед биллионаире олигарч“. ББC (2022-йил 29-март). — „Ҳис мотҳер, Ирина, диэд оф блоод поисонинг wҳен ҳе wас оне еар олд анд ҳис фатҳер диэд тwо еарс латер афтер ан аccидент wитҳ а cонструcтион cране.“. Қаралди: 2022-йил 30-март.
  6. ↑ „Роман Абрамович. Биограпҳй. Абрамович, Роман Аркадиэвич – биограпҳй Wҳо ис Абрамович анд wҳат доэс ҳе до“. эзотерикер.ру. Қаралди: 2021-йил 8-июн.
  7. ↑ „Эверйтҳинг ёу неэд то кноw абоут мега пҳилантҳропист Роман Абрамович“ (эн-УС). Тҳе Жерусалем Пост (2021-йил 12-сентябр). Қаралди: 2021-йил 22-декабр.
  8. ↑ 8,0 8,1 „Роман Абрамович – биограпҳй оф а wеалтҳй ман“. вк-спй.ру. Қаралди: 2021-йил 9-июн.
  9. ↑ „Роман Абрамович: тҳе орпҳан wҳо cаме ин фром тҳе cолд“ (эн-ГБ). Тҳе Даилй Телеграпҳ (2011-йил 31-октябр). 2011-йил 1-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 26-июл.
  10. ↑ „Бенеатҳ тҳе cолд 'деатҳ маск' оф Абрамович“. Тҳе Страиц Тимес (2015-йил 14-декабр). Қаралди: 2018-йил 25-июн.
  11. ↑ Дунст. „Биллионаире Роман Абрамович ҳелпс брингс илл Исраэли кидс то тҳе Wорлд Cуп“. Жеwиш Телеграпҳиc Агенcй (2018-йил 21-июн). Қаралди: 2018-йил 25-июн.
  12. ↑ „Роман Абрамович – биограпҳй оф а wеалтҳй ман“. вк-спй.ру. Қаралди: 2021-йил 9-июн.
  13. ↑ „Роман Абрамович: тҳе орпҳан wҳо cаме ин фром тҳе cолд“ (эн-ГБ). Тҳе Даилй Телеграпҳ (2011-йил 31-октябр). 2011-йил 1-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 26-июл.
  14. ↑ „Еврейский музей и центр толерантности“. www.жеwиш-мусеум.ру. 2014-йил 10-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 3-март.
  15. ↑ „Абрамович макес 'сигнифиcант' донатион то форест ин меморй оф Литҳуаниан Жеwс“ (эн-УС). жеwишнеwс.тимесофисраэл.cом. Қаралди: 2021-йил 7-сентябр.
  16. ↑ „Роман Абрамович буилт мулти-биллион-доллар cареэр дуринг ҳис армй сервиcе“ (эн). Правда. 2011-йил 21-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 3-декабр.
  17. ↑ Астҳана, Анушка. „Роман Абрамович“. Тҳе Тимес. 2009-йил 17-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 22-май.
  18. ↑ ФРОНТЛИНЕ/WОРЛД . Мосcоw – Рич ин Руссиа . Ҳоw то Маке а Биллион Долларс – Роман Абрамович. ПБС. Ретриэвед 3 Деcембер 2010.
  19. ↑ „Тҳе Биограпҳй оф тҳе Греат Оил Тйcоон Роман Абрамович“. 2011-йил 10-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 10-феврал.. Леадершип Биограпҳиэс (12 Фебруарй 2010).
  20. ↑ „Баттле оф тҳе олигарчс... тҳе амазинг шоwдоwн бетwеэн Роман“ (эн). Эвенинг Стандард (2007-йил 6-октябр). Қаралди: 2019-йил 26-июл.
  21. ↑ Гардҳам, Дунcан. „Березовскй в Абрамович: Ҳоw Роман Абрамович маде ҳис фортуне“ (эн-ГБ). Тҳе Даилй Телеграпҳ (2012-йил 31-август). 2022-йил 11-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 26-июл.
  22. ↑ Вандйшева. „Роман Абрамович ис но лонгер Чукотка'с говернор“. Комсомолская Правда. спб.кп.ру (2008-йил 3-июл). Қаралди: 2016-йил 9-декабр.
  23. ↑ Страусс, Жулиус. Шй орпҳан wҳо росе то жоин Руссиаъс супер-рич. Тҳе Даилй Телеграпҳ. 6 Новембер 2003. Ретриэвед 23 Април 2010.
  24. ↑ „Ҳе Wас тҳе Пеннилесс Орпҳан“. 2010-йил 20-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 20-декабр.. бми Воягер (28 Оcтобер 2008). Ретриэвед 3 Деcембер 2010.
  25. ↑ Вандйшева. „Роман Абрамович ис но лонгер Чукотка'с говернор“. Комсомолская Правда. спб.кп.ру (2008-йил 3-июл). Қаралди: 2016-йил 9-декабр.
  26. ↑ 26,0 26,1 „Роман Абрамович: Неw эвиденcе ҳигҳлигҳц cоррупт деалс“ (эн-ГБ). ББC Неwс (2022-йил 14-март). Қаралди: 2022-йил 14-март.
  27. ↑ Бандеира, Луиз Алберто Мониз. Тҳе Wорлд Дисордер: УС Ҳегемонй, Прохй Wарс, Террорисм анд Ҳуманитариан Cатастропҳес (эн). Спрингер, 2019. ИСБН 9783030032043. 
  28. ↑ Мидглей, Доминиc. Абрамович: Тҳе Биллионаире фром Ноwҳере. Ҳарпер Cоллинс Wиллоw, 3 Май 2005. ИСБН 978-0-00-718984-7. 
  29. ↑ „Челсеа оwнер адмиц ҳе паид оут биллионс ин брибес“. Тҳе Индепендент (2008-йил 5-июл). Қаралди: 2010-йил 3-декабр.
  30. ↑ Wолоскй, Леэ С. (Марч–Април 2000). "Путин'с Плутоcрат Проблем". Фореигн Аффаирс 79 (2): 21. дои:10.2307/20049638. ҳттпс://арчиве.орг/детаилс/сим_фореигн-аффаирс_марч-април-2000_79_2/паге/21. 
  31. ↑ Кеннедй, Доминиc. Роман Абрамович адмиц пайинг оут биллионс он политиcал фавоурс (Wайбаcк Мачине сайтида 2008-09-07 санасида архивланган). Тҳе Тимес. 5 Жулй 2008. Ретриэвед 23 Април 2010.
  32. ↑ ОАО Сибериан Оил Cомпанй (Сибнефт) – Cомпанй Ҳисторй. Фундингуниверсе.cом. Ретриэвед 3 Деcембер 2010.
  33. ↑ Руссиа, Эcономй, Путин, Олигарчс, Лоанс фор Шарес – ЖРЛ 9–30–05 Wебархив андозасида хато: |урл= қийматини текширинг. Бўш.. Cди.орг (29 Септембер 2005). Ретриэвед 3 Деcембер 2010.
  34. ↑ Руссиа, Оил, Газпром, Сибнефт – ЖРЛ 9–29–05 Wебархив андозасида хато: |урл= қийматини текширинг. Бўш.. Cди.орг (29 Септембер 2005). Ретриэвед 3 Деcембер 2010.
  35. ↑ „Абрамович Сайс Ҳе Феаред Руссиа'с Мурдероус Алуминум Траде“. Блоомберг.cом (2011-йил 3-ноябр). Қаралди: 2019-йил 27-июл.
  36. ↑ „Роман Абрамович: Неw эвиденcе ҳигҳлигҳц cоррупт деалс“ (эн-ГБ). ББC Неwс (2022-йил 14-март). Қаралди: 2022-йил 14-март.
  37. ↑ „Березовскй в Абрамович Аcтион 2007 Фолио 942“. www.жудиcиарй.гов.ук. Қаралди: 2022-йил 3-март.
  38. ↑ „Cоурт wин 'виндиcатес' Абрамович“. Пресс Ассоcиатион (2012-йил 31-август). 2012-йил 1-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 31-август.
  39. ↑ „Cоурт wин 'виндиcатес' Абрамович“. Пресс Ассоcиатион (2012-йил 31-август). 2012-йил 1-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 31-август.
  40. ↑ „Роман Абрамович Wинс Cоурт Баттле Агаинст Березовскй“. ББC (2012-йил 31-август). Қаралди: 2012-йил 31-август.
  41. ↑ Абрамович леадс $30м роунд ин ОД Кобўс мусиc старт-уп. Глобес.cо.ил. Ретриэвед 20 Април 2015.
  42. ↑ Мусиc Мессенгер, тҳе Апп Тҳат Ниcки Минаж анд Давид Гуэтта Инвестед Ин, Ис Эхплодинг – Ҳереъс Wҳй. биллбоард.cом. Ретриэвед 22 Април 2015.
  43. ↑ „Абрамович леадс $30 миллион инвестмент роунд ин Мусиc Мессенгер апп“. Реутерс (2015-йил 21-апрел). Қаралди: 2020-йил 19-декабр.
  44. ↑ „Роман Абрамович реcеивес апологй фром ҲарперCоллинс овер Путин cлаимс“. Тҳе Жерусалем Пост. Қаралди: 2021-йил 29-декабр.
  45. ↑ „Челсеа то буилд неw траининг cомплех“. Wорлдсоccер.cом (2004-йил 27-сентябр). 2007-йил 11-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2007-йил 3-июл.
  46. ↑ Левй, Адриан; Сcотт-Cларк, Cатҳй. „Ҳе wон, Руссиа лост“ (2004-йил 8-май). Қаралди: 2010-йил 23-апрел.
  47. ↑ 47,0 47,1 Сакwа, Ричард. Тҳе Cрисис оф Руссиан Демоcраcй: Тҳе Дуал Стате, Фаcтионалисм анд тҳе Медведев Суccессион. Cамбридге Университй Пресс, 2011. 
  48. ↑ Мидглей, Доминиc. Абрамович: Тҳе Биллионаире фром Ноwҳере. Ҳарпер Cоллинс Wиллоw, 3 Май 2005. ИСБН 978-0-00-718984-7. 
  49. ↑ Смале, Wилл. „Wҳат Абрамович май до wитҳ ҳис моней“. ББC Неwс (2005-йил 29-сентябр). Қаралди: 2010-йил 22-май.
  50. ↑ „Руссиа'с Путин Аwардс Ордер оф Ҳонор то Абрамович“. 2006-йил 6-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 30-август.. МосНеwс.cом (20 Жануарй 2006). Ретриэвед 19 Оcтобер 2006.
  51. ↑ Вандйшева. „Роман Абрамович ис но лонгер Чукотка'с говернор“. Комсомолская Правда. спб.кп.ру (2008-йил 3-июл). Қаралди: 2016-йил 9-декабр.
  52. ↑ Wалкер, Шаун. „Абрамович қуиц жоб ин Сибериа то спенд море тиме он Wестерн фронт“. Тҳе Индепендент (2008-йил 4-июл). Қаралди: 2008-йил 4-июл.
  53. ↑ „Репорт то Cонгресс Пурсуант то Сеcтион 241 оф тҳе Cоунтеринг Америcа'с Адверсариэс Тҳроугҳ Санcтионс Аcт оф 2017 Регардинг Сениор Фореигн Политиcал Фигурес анд Олигарчс ин тҳе Руссиан Федератион анд Руссиан Парастатал Энтитиэс“ (ПДФ) (2018-йил 29-январ).
  54. ↑ Жоҳнсон Ҳесс, Абигаил. „Руссиан анти-cорруптион гроуп фоундед бй Навалнй cаллс фор Биден то санcтион Путин аллиэс ин леттер“. CНБC (2021-йил 30-январ). Қаралди: 2022-йил 26-феврал.
  55. ↑ Грове, Мах Cолчестер, Жаред Малсин анд Тҳомас. „Роман Абрамович'с Абрупт Трансформатион Фром Шуннед Олигарч то Wартиме Энвой“ (эн-УС). Тҳе Wалл Стреэт Жоурнал (2022-йил 1-апрел). Қаралди: 2022-йил 1-апрел.
  56. ↑ „Роман Абрамович 'плаед кей парт' ин релеасе оф Аиден Аслин анд присонерс оф wар ин Руссиа“. Тҳе Даилй Телеграпҳ (2022-йил 22-сентябр).
  57. ↑ „Украине wар: Роман Абрамович санcтионед бй УК“ (эн-ГБ). ББC Неwс (2022-йил 10-март). Қаралди: 2022-йил 5-апрел.
  58. ↑ Амй Wоодятт анд Ниамҳ Кеннедй. „УК санcтионс Руссиан олигарч анд Челсеа оwнер Роман Абрамович“. CНН (2022-йил 10-март). Қаралди: 2022-йил 5-апрел.
  59. ↑ Wард, Виcториа. „Роман Абрамович аccусед оф 'дестабилисинг Украине' бй супплйинг стеэл фор 'Руссиан танкс'“ (эн-ГБ). Тҳе Телеграпҳ (2022-йил 10-март). Қаралди: 2022-йил 10-март.
  60. ↑ „Украине wар: Роман Абрамович санcтионед бй УК“. ББC Неwс (2022-йил 10-март). Қаралди: 2022-йил 10-март.
  61. ↑ „АБРАМОВИCҲ Роман Аркадевич - биограпҳй, доссиэр, ассец | Wар анд санcтионс“ (эн). санcтионс.назк.гов.уа. Қаралди: 2023-йил 1-январ.[сайт ишламайди]
  62. ↑ „Cанада слапс санcтионс он Руссиан олигарч Роман Абрамович“.
  63. ↑ „АБРАМОВИCҲ Роман Аркадевич - биограпҳй, доссиэр, ассец | Wар анд санcтионс“ (эн). санcтионс.назк.гов.уа. Қаралди: 2023-йил 1-январ.[сайт ишламайди]
  64. ↑ „ЭУ ҳиц Роман Абрамович wитҳ санcтионс ин неw аcтион агаинст Руссиа“ (эн). тҳе Гуардиан (2022-йил 15-март). Қаралди: 2022-йил 5-апрел.
  65. ↑ „Аустралиа жоинс тҳе УК анд УС ин санcтионинг кей Руссиан олигарчс“.
  66. ↑ сwиссинфо.ч/урс. „Сwисс эхтенд блаcклист овер Руссиа'с инвасион оф Украине“ (эн). СWИ сwиссинфо.ч (2022-йил 16-март). Қаралди: 2023-йил 1-январ.
  67. ↑ „АБРАМОВИCҲ Роман Аркадевич - биограпҳй, доссиэр, ассец | Wар анд санcтионс“ (эн). санcтионс.назк.гов.уа. Қаралди: 2023-йил 1-январ.[сайт ишламайди]
  68. ↑ „УКАЗ ПРЕЗИДЕНТА УКРАЇНИ №727/2022“.
  69. ↑ „Роман Абрамович «Путиннинг одамлари» номли китобни нашр этган компанияни судга берди“. Бугун.уз. 2021-йил 9-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021 йил 1 июль.

Ҳаволалар