Рупмайзе (латишча: рупжмаизе) — Латвияда кенг тарқалган жавдар нонининг тури бўлиб, анъанавий рецепт бўйича тайёрланади. Рупмайзе Латвия моддий ва маънавий маданиятининг муҳим қисми бўлиб, миллий ўзига хослик билан боғлиқ ва унинг муҳим рамзи ҳисобланади[1][2]. Рупмайзе Латвия маданий канонига, Латвия халқининг 99 та энг ёрқин ва муҳим маданий қадриятлари қаторига киритилган[2]. У Европа Иттифоқи миллий маҳсулотлари реэстрига келиб чиққан географик жойи кўрсатилган ҳолда киритилган[3].

Рецепт

Анъанавий Латвия рецептига кўра, нон йирик жавдар унидан (1740 ва 1800 турдаги) ёғоч печда пиширилади. Хамирга арпа ва зира қўшилади, бу нонга ўзига хос таъм ва ҳид беради[4]. Хамир камида ўн икки соат давомида ачитилади. Нонлар қўлда шакллантирилади. Қобиғи тўқ рангга киргунича пиширилади, унга крахмал суртилади.

Таомнинг тарихи

Латвия жавдар нони ҳақида биринчи ёзма маълумот 1901-йилги рецептлар китобида келтирилган.

Манбалар

  1. ↑ Индра Čэкстере. „Маизес вēстуре Латвижā“ (лв). «Видес Вāрдс» (публиcēц2015. гада 31. марц). 2020-йил 14-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 30-июн.
  2. ↑ 2,0 2,1 Индра Čэкстере. „Таутас традīcижас / Рудзу маизе“ (лв). Латвижас култūрас канон (2019).
  3. ↑ Каспарс Фунц. „Латвижас салинāтā рудзу рупжмаизе иэкļаута ЭС Гарантēто традиcионāло īпатнīбу реģистрā“ (лв). зм.гов.лв. Земкопīбас министрижа. 2022-йил 28-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 30-июн.
  4. ↑ Даига Кункулберга, Валдис Сеглиņš. Маизес раžоšанас теҳнолоģижа. Рīга : РТУ издевниэcīба, 2010. 224. стр. ИСБН 978-9984-32-233-9.

Ҳаволалар

Адабиётлар

  • Индра Чекстере. Мūсу маккажўхори/Бизнинг кундалик нонимиз. — Рига, Ҳанзас маизнīcас ун Латвижас этногрāфискаис Брīвдабас музежс, 2004-йил.
  • „Маккажўхори граммати“. — Рига, издевис апгадс Зваигзне АБC, сакартожуси Вижа Анcāне, 2008-йил.