Смитҳ синиши – бу билак суяги дистал қисмининг синиши[1].

Смитҳ синиши
Смитҳ синиши
Мутахассислик Травматология
Асоратлари Остеоартрит, сохта бо'г'им
Сабаблари Травма
Ташхис усуллари 2 проексиядаги рентгенограмма

Бу синиш билак суяги орқа юзасига тўғридан-тўғри зарба келиши[2] ёки одам билаги букилган ҳолда ерга йиқилиши натижасида юзага келиши мумкин. Лекин Смитҳ синиши учун энг кенг тарқалган шикастланиш механизми билак бўғими бироз орқага бурилган ҳолда кафтга йиқилиши натижасида келиб чиқади[3]. Смитҳ синиши Коллес синишига қараганда камроқ учрайди.

Коллес синишидан фарқли равишда, Смитҳ синишида суяк бўлаклари вентрал (олд) томонга қараб йўналган бўлади. Механик таъсирнинг оғирлигига қараб, бир ёки бир нечта суяк бўлаклари бўлиши мумкин ва бу синиш билак бўғимининг бўғим юзасини ўз ичига олган ёки олмаган ҳолларда бўлиши мумкин.

Таснифи

Билак суяги дистал қисми синишларининг кенг тарқалган таснифи Фрйкман таснифидир[4]:

  • И тур: бўғимдан ташқари синиш
  • ИИ тоифа: И тоифанинг тирсак суяги дистал қисми синиши билан бирга келиши
  • ИИИ тоифа: билак-кафтусти бўғимларининг шикастланиши
  • ИВ тоифа: ИИИ тоифа синиш билан тирсак суяги дистал қисми синиши бирга келиши
  • В тоифа: дистал билак-тирсак бўғими синиши.
  • ВИ тоифа: В тоифанинг тирсак суяги дистал қисми синиши билан бирга келиши
  • ВИИ тип: синишда билак-кафтусти ва дистал билак-тирсак бўғимларининг иккаласи ҳам иштирок этади.
  • ВИИИ-тоифа: ВИИ-тоифанинг тирсак суяги дистал қисми синиши билан бирга келиши.

Ташхислаш

Кўздан кечирганда:

Смитҳ синишининг классик визуал текшириш натижалари билакнинг кафт томонга силжиши бўлиб, бу „белкурак деформацияси“ га олиб келади.

Рентген текшируви

Икки проексияда олиниши керак: Олд-орқа ва латерал.

Олд-орқа рентгенографияда Смитҳ синиши Коллес синишига жуда ўхшайди. Аммо латерал проексиядаги рентгенография синган бўлакларнинг олдинга бурчак ҳосил қилишини кўрсатади[5].

Даволаш

Ушбу синишни даволаш синишнинг оғирлигига боғлиқ. Суяк бўлаклари силжимаган синиш фақат гипс билан даволаниши мумкин. Ўрта бурчак ва суяк бўлаклари силжиши бўлган синиш ёпиқ репозицияни талаб қилади (жарроҳлик қилмасдан синган суяк бўлакларини жойига тушириш). Катта бурчак ва деформация очиқ репозиция ва ички фиксация билан тўғирланади. Очиқ синишлар ҳар доим жарроҳлик аралашувини талаб қилади. 

Оператив даволаш учун кўрсатмалар орасида дорсал ёки вентрал майдаланиш, бўғим ичидаги шикастланиш, репозициядан кейинги беқарорлик, 20 даражадан юқори бурчак ҳосил бўлиши ёки билак суяги узунлигининг 5 мм дан ортиқ қисқариши киради[6].

Ёпиқ репозиция учун ёндашув Коллес синиши учун қилинадиган репозицияга қарама-қаршидир. Смитҳ синиши ҳолатида билак бўғимини ёзилган ҳолида бойлам қўйилиши керак[6].

Асоратлари

Энг катта асорати – билак суяги дистал қисмининг қисқариши туфайли билакнинг нотўғри битиши. Бу доимий қолувчи „белкурак деформацияси“га олиб келиши мумкин. Бундан ташқари, аввал Смитҳ синишини бошидан кечирган беморларда карпал туннел синдроми ва остеоартрит ривожланиши хавфи юқори. Синиқлар битмаслик ҳолларида бош бармоқни ёзувчи узун мускул (мусcулус эхтенсор поллиcис лонгус)нинг суяк бўлаклари орасида сиқилиб қолишига ва кейинчалик ушбу мушак пайининг ёрилишига олиб келиши мумкин.

Смитҳ жароҳатини олганларнинг тахминан 40%ида Зудек синдроми учраши мумкин[6].

Номланиши

Бу синиш ортопед-жарроҳ Роберт Wиллиам Смитҳнинг (1807-1873) шарафига номланган.

Манбалар

  1. ↑ Табер'с Cйcлопедиc Медиcал Диcтионарй, 18тҳ, Ф.А. Давис, 1993. ИСБН 0-8036-0194-8. 
  2. ↑ Фирст Аид: Эмергенcй Медиcине, 2нд, МcГраw-Ҳилл, 2006. ИСБН 0-07-144873-Х. 
  3. ↑ "Смитҳ'с фраcтуре генераллй оccурс афтер фаллинг он тҳе палм оф тҳе ҳанд". Жоурнал оф Ортҳопаэдиc Ресеарч 35 (11): 2435–2441. 2017. дои:10.1002/жор.23556. ПМИД 28262985. 
  4. ↑ "Адулт дистал радиус фраcтурес cлассифиcатион сйстемс: эссентиал cлиниcал кноwледге ор абстраcт меморй тестинг?". Анналс оф тҳе Роял Cоллеге оф Сургеонс оф Энгланд 98 (8): 525–531. Новембер 2016. дои:10.1308/рcсанн.2016.0237. ПМИД 27513789. ПМC 5392888. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=5392888. 
  5. ↑ "Эмергенcй Медиcине Мануал, (6тҳ): Бй О. Жоҳн Ма, Давид М. Cлине, Жудитҳ Э. Тинтиналли, Габор Д. Келен, анд Ж Степҳан Стапcзйнски. Неw Ёрк: МcГраw-Ҳилл Медиcал Публишинг Дивисион, 2004, 977 пагес, $45.00 (софтcовер)". Аcадемиc Эмергенcй Медиcине 12 (1): 95–96. 2005-01-01. дои:10.1197/ж.аэм.2004.07.019. 
  6. ↑ 6,0 6,1 6,2 "Смитҳ'с Фраcтуре Ревиэw". СтатПеарлс (СтатПеарлс Публишинг). 2019. ПМИД 31613494. ҳттп://www.нcби.нлм.ниҳ.гов/боокс/НБК547714/. Қаралди: 2019-11-20. Смитҳ синиши]]

Ҳаволалар