Ampo (taom)
Ампо (индонезча: Ампо) — Марказий ва Шарқий Яванинг айрим ҳудудлари аҳолиси томонидан истеъмол қилинадиган тупроқдан тайёрланган таом.
Тайёрланиши
Таомни тайёрлаш учун гуруч майдонларидан йиғилган ва тошлар ва бошқа бегона нарсалардан тозаланган тупроқ ишлатилади. Йиғилган қаттиқ масса таёқчалар билан урилади, шундан сўнг бамбук пичоқ ёрдамида маҳсулотдан ингичка тасмалар кесилади ва узун спиралларга ўралади. Олинган тупроқли айланалар 30-90 дақиқа давомида лойдан ясалган идишларда пиширилади ва дудланади. Иссиқлик билан ишлов беришдан сўнг, таомни тановул қилиш мумкин[1][2][3][4][5].
Ампо тайёрлаш Индонезиянинг Табан қишлоғидаги оилалардан бирининг оилавий бизнесидир. Ушбу таомни маҳаллий бозорда сотиш орқали оила кунига 2 долларга яқин даромад олади. Ушбу таомни тайёрловчи маҳаллий аҳолидан бири Расиманинг айтишича, унинг таъми бевосита ишлатиладиган тупроқ сифатига боғлиқ[6].
Тиббиётда қўлланиши
Ампонинг фойдаси ёки зарари ҳақида расмий далиллар йўқ. Бироқ, маҳаллий аҳоли уни оғриқ қолдирувчи восита сифатида ишлатишади. Ампо ҳатто ҳомиладор аёллар томонидан ҳам истеъмол қилинади, чунки Табан аҳолиси бу таом чақалоқнинг терисига фойдали таъсир кўрсатади ва уни соғлом ва ёрқин қилиш имконини беради[3][6] деб ҳисоблайди.
Илмий нуқтаи назардан қараганда, тупроқни таом сифатида истеъмол қилиш зарурати камқонлик ва етарли даражада яхши овқатланмаслик билан боғлиқ бўлиши мумкин. Шунингдек, ошқозон-ичак трактидаги муаммолар туфайли ҳам бўлиши мумкин[7].
Яна қаранг
- Геофагия
Манбалар
- ↑ Ҳеру Асприҳанто. „Индонесиан виллаге снаcкс он соил фор беттер ҳеалтҳ“ (эн). реутерс.cом (2010-йил 17-март). 2017-йил 16-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 13-январ.
- ↑ „100 блюд, которые нужно успеть попробовать (Часть 4). Готовые блюда“ (ру). Пятница.ком. 2016-йил 20-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 18-декабр.
- ↑ 3,0 3,1 „Деревня Табан: место, где едят землю (Индонезия)“ (ру). АБК Тоурисм. Қаралди: 2016-йил 18-декабр.[сайт ишламайди]Андоза:Недоступная ссылка
- ↑ „Ампо, закуски из чернозема“ (ру). МАДпланет. 2017-йил 17-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 18-декабр.
- ↑ „Приятного аппетита, или как приготовить... землю?“ (ру). саэчка.ру. Қаралди: 2016-йил 18-декабр.
- ↑ 6,0 6,1 „Деревня, жители которой едят землю“ (ру). глобалсcиэнcе.ру. Қаралди: 2016-йил 18-декабр.
- ↑ „Самое необычное блюдо на Земле“ (ру). Велвет. 2019-йил 26-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 18-декабр.